Thông tư 17/2026/TT-BKHCN của Bộ Khoa học và Công nghệ (hiệu lực từ 16/4/2026) ban hành Điều lệ mẫu cho các Quỹ phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo do các Bộ, cơ quan trung ương và Ủy ban nhân dân cấp tỉnh thành lập. Đây là văn bản mang tính tổ chức nội bộ, quy định cách các quỹ nhà nước này vận hành: cơ cấu (Hội đồng quản lý Quỹ, Cơ quan điều hành, Ban Kiểm soát), nguồn tài chính, quy trình tài trợ, đặt hàng nhiệm vụ khoa học công nghệ, và cơ chế quản trị rủi ro. Đối với doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp có hoạt động nghiên cứu, ứng dụng hoặc chuyển giao công nghệ, văn bản này đáng chú ý ở điểm: các quỹ này có thể tài trợ kinh phí, hỗ trợ lãi suất vay cho hoạt động đổi mới công nghệ, và có cơ chế đồng tài trợ - trong đó doanh nghiệp tham gia nhiệm vụ có khả năng thương mại hóa phải góp một phần kinh phí, với tỷ lệ đồng tài trợ tăng dần theo mức độ trưởng thành công nghệ. Đây có thể là một kênh huy động vốn hỗ trợ cho hoạt động R&D của doanh nghiệp. Tuy nhiên, Thông tư không đặt ra nghĩa vụ thuế, hóa đơn, lao động hay hải quan mới cho doanh nghiệp - đây thuần túy là quy định về tổ chức và quản lý nội bộ của quỹ nhà nước. Doanh nghiệp quan tâm đến tài trợ khoa học công nghệ nên theo dõi Điều lệ cụ thể do quỹ thuộc Bộ hoặc địa phương liên quan ban hành để biết thủ tục nộp hồ sơ đề nghị tài trợ.
Thông tư 17/2026/TT-BKHCN do Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành ngày 13/4/2026, kèm theo Điều lệ mẫu về tổ chức và hoạt động của Quỹ phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo (gọi tắt là Quỹ) áp dụng cho các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, cơ quan khác ở trung ương và Ủy ban nhân dân cấp tỉnh. Thông tư có hiệu lực từ ngày 16/4/2026.
Thông tư được ban hành căn cứ Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo số 93/2025/QH15, Luật Ngân sách nhà nước số 89/2025/QH15 và các Nghị định hướng dẫn thi hành (Nghị định số 262, 265, 267, 268/2025/NĐ-CP).
Quỹ là đơn vị hoạt động không vì lợi nhuận, có tư cách pháp nhân, con dấu riêng, được mở tài khoản tại Kho bạc Nhà nước và ngân hàng thương mại. Quỹ tiếp nhận, quản lý nguồn tài chính từ ngân sách nhà nước và các khoản đóng góp tự nguyện hợp pháp, nhằm thúc đẩy hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, tài trợ, đặt hàng, hỗ trợ theo Điều 65 Luật số 93/2025/QH15.
Quỹ có ba chức năng chính: (1) tài trợ, đặt hàng chương trình/nhiệm vụ khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo; (2) hỗ trợ kinh phí, hỗ trợ lãi suất vay cho ứng dụng, chuyển giao, đổi mới công nghệ, nâng cao năng lực khoa học công nghệ và phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo; (3) các chức năng khác theo phân cấp, ủy quyền.
Nhiệm vụ cụ thể bao gồm: xây dựng kế hoạch tài chính hằng năm, tài trợ và đặt hàng nhiệm vụ khoa học công nghệ, thanh quyết toán kinh phí, đồng tài trợ với doanh nghiệp hoặc tổ chức khác, chuyển đổi số toàn diện công tác quản lý, báo cáo đánh giá hiệu quả hoạt động hằng năm, và giải quyết khiếu nại tố cáo liên quan.
Quyền hạn của Quỹ gồm: ban hành văn bản liên quan đến tài trợ, đặt hàng, quản trị rủi ro, đánh giá hiệu quả sử dụng kinh phí, đình chỉ hoặc thu hồi kinh phí khi phát hiện vi phạm, hợp tác trong và ngoài nước, thuê kiểm toán độc lập.
Quỹ gồm ba bộ phận: Hội đồng quản lý Quỹ (tư vấn, định hướng, giám sát), Cơ quan điều hành Quỹ (do Giám đốc Quỹ đứng đầu, đại diện pháp luật), và Ban Kiểm soát Quỹ (giám sát tài chính, hoạt động của Cơ quan điều hành). Hội đồng quản lý Quỹ và Giám đốc Quỹ do Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan hoặc Chủ tịch UBND cấp tỉnh quyết định bổ nhiệm, miễn nhiệm. Giám đốc Quỹ có thể thành lập Hội đồng khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo để tư vấn, đánh giá hoạt động tài trợ.
Đối với nhiệm vụ khoa học công nghệ gắn với nhu cầu doanh nghiệp, có khả năng ứng dụng hoặc thương mại hóa, doanh nghiệp tham gia có trách nhiệm đồng tài trợ. Tỷ lệ vốn ngân sách nhà nước giảm dần, tỷ lệ đồng tài trợ tăng dần theo mức độ phát triển công nghệ và khả năng thương mại hóa.
Nguồn tài chính của Quỹ gồm ngân sách nhà nước và các khoản đóng góp tự nguyện hợp pháp. Việc lập dự toán, cấp phát, thanh quyết toán kinh phí thực hiện theo Nghị định số 265/2025/NĐ-CP. Quỹ chịu sự kiểm tra, giám sát tài chính của cơ quan chủ quản; có thể thuê kiểm toán độc lập khi cần thiết.
Điều lệ quy định cơ chế quản trị rủi ro chi tiết: việc đánh giá tuân thủ quy trình của tổ chức chủ trì nhiệm vụ do Hội đồng khoa học công nghệ hoặc chuyên gia độc lập thực hiện, lập biên bản làm căn cứ xem xét chấp nhận rủi ro khách quan - tức bảo vệ tổ chức, cá nhân đã tuân thủ đầy đủ quy trình nhưng kết quả không đạt do nguyên nhân khách quan.
Tổ chức, cá nhân nhận tài trợ, đặt hàng phải sử dụng kinh phí đúng mục đích, hiệu quả, tự chịu trách nhiệm về số liệu kê khai, thực hiện đầy đủ cam kết hợp đồng, công bố kết quả nghiên cứu theo quy định.
Thông tư có hiệu lực từ ngày 16/4/2026. Trường hợp văn bản pháp luật được dẫn chiếu bị sửa đổi, thay thế thì áp dụng theo văn bản mới.
