Luật Điện lực số 61/2024/QH15 (văn bản hợp nhất): Quy hoạch, đầu tư dự án điện và thị trường điện cạnh tranh

Luật Điện lực số 61/2024/QH15 (Văn bản hợp nhất)

Số hiệu: 61/2024/QH15, ban hành 30/11/2024, hiệu lực từ 01/02/2025.

Được hợp nhất/sửa đổi, bổ sung bởi: Luật Năng lượng nguyên tử số 94/2025/QH15 (hiệu lực 01/01/2026); Luật An ninh mạng số 116/2025/QH15 (hiệu lực 01/07/2026); Luật Xây dựng số 135/2025/QH15 (hiệu lực 01/07/2026).

Chương I - Những quy định chung

• Phạm vi và đối tượng áp dụng: điều chỉnh quy hoạch phát triển điện, đầu tư dự án điện, phát triển năng lượng tái tạo/năng lượng mới, cấp phép hoạt động điện lực, thị trường điện cạnh tranh, điều độ vận hành hệ thống điện, bảo vệ công trình điện và an toàn điện.
• Giải thích từ ngữ (Điều 4): định nghĩa hơn 50 thuật ngữ chuyên ngành, bao gồm bán buôn/bán lẻ điện, giá bán lẻ điện bình quân, khung giá phát điện, thị trường điện giao ngay/kỳ hạn, hợp đồng kỳ hạn/quyền chọn/tương lai điện, điện tự sản xuất tự tiêu thụ, điện năng lượng mới (hydrogen xanh, amoniac xanh).
• Chính sách nhà nước (Điều 5): Nhà nước độc quyền điều độ hệ thống điện quốc gia, đầu tư nhà máy điện hạt nhân và lưới truyền tải trọng yếu từ 220kV trở lên; khuyến khích các thành phần kinh tế đầu tư nguồn và lưới điện; định hướng giảm dần bù chéo giá điện; ưu tiên phát triển điện khí, điện tái tạo, điện hạt nhân theo lộ trình.
• Hành vi bị nghiêm cấm (Điều 9): hoạt động điện lực không phép, trộm cắp điện, phá hoại công trình điện, vi phạm hành lang an toàn, sách nhiễu trong hoạt động điện lực và sử dụng điện.

Chương II - Quy hoạch, đầu tư dự án điện lực

• Quy hoạch phát triển điện lực là quy hoạch ngành quốc gia; phương án phát triển mạng lưới cấp điện tích hợp trong quy hoạch tỉnh (Điều 10-11).
• Thẩm quyền chấp thuận chủ trương đầu tư dự án điện phân theo cấp điện áp và loại dự án: dự án lưới điện liên tỉnh do UBND cấp tỉnh nơi có điểm đầu quyết định sau khi lấy ý kiến các tỉnh liên quan; lưới điện trung/hạ áp theo danh mục UBND tỉnh phê duyệt (Điều 13).
• Cơ chế đặc thù cho dự án, công trình điện lực khẩn cấp (thiên tai, thiếu hụt công suất đột xuất, chống quá tải lưới): miễn thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư thông thường, được bảo lãnh Chính phủ, miễn bảo đảm thực hiện dự án (Điều 14-15).
• Lựa chọn nhà đầu tư dự án kinh doanh điện lực qua đấu thầu hoặc các hình thức khác theo quy định của Luật Đầu tư (Điều 18-19).

Chương III - Phát triển điện năng lượng tái tạo, năng lượng mới

• Nguyên tắc chung khuyến khích điện tự sản xuất tự tiêu thụ từ năng lượng tái tạo/mới, ưu đãi đầu tư, điều tra cơ bản tài nguyên tái tạo (Điều 20-22).
• Quy định riêng cho điện năng lượng mới (hydrogen xanh, amoniac xanh) và cải tạo/tháo dỡ công trình điện tái tạo hết thời hạn (Điều 23-25).
• Mục riêng cho điện gió ngoài khơi: khảo sát, chấp thuận/quyết định chủ trương đầu tư, và lựa chọn nhà đầu tư theo cơ chế đấu thầu đặc thù (Điều 26-29) - đây là nhóm dự án nhận nhiều ưu đãi, cơ chế đột phá theo chính sách tại Điều 5.

Chương IV - Giấy phép hoạt động điện lực

• Nguyên tắc, điều kiện, các trường hợp cấp mới/sửa đổi/cấp lại/gia hạn/thu hồi giấy phép (Điều 30-36).
• Thẩm quyền cấp phép: Bộ Công Thương cấp phép cho hầu hết lĩnh vực phát điện, truyền tải, phân phối, bán buôn, bán lẻ điện; UBND cấp tỉnh cấp phép trong phạm vi địa phương theo quy định của Chính phủ (Điều 37).

Chương V - Thị trường điện cạnh tranh (nội dung nguồn bị cắt)

• Nguyên tắc hoạt động: công khai, minh bạch, bình đẳng, không phân biệt đối xử giữa các đối tượng tham gia thị trường (Điều 38, nội dung nguồn dừng giữa khoản 2).

Lưu ý: bản trích xuất từ Công báo bị giới hạn độ dài và dừng lại giữa Điều 38; các chương về giá điện, an toàn điện, thanh tra và xử lý vi phạm (nếu có trong văn bản hợp nhất) chưa được đưa vào bản tóm tắt này.