Văn bản hợp nhất Thông tư hướng dẫn các biện pháp điều hành công cụ chính sách tiền tệ hỗ trợ tổ chức tín dụng cho vay phát triển nông nghiệp, nông thôn

Tổng quan

Văn bản hợp nhất số 21/VBHN-NHNN (Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, xác thực ngày 19/01/2026) hợp nhất Thông tư số 14/2018/TT-NHNN ngày 29/5/2018 (có hiệu lực từ 13/7/2018) với Thông tư số 74/2025/TT-NHNN ngày 31/12/2025 (có hiệu lực từ 16/02/2026) sửa đổi, bổ sung một số điều. Văn bản hướng dẫn các biện pháp điều hành công cụ chính sách tiền tệ để hỗ trợ tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài cho vay phát triển nông nghiệp, nông thôn theo chính sách tín dụng quy định tại Nghị định số 55/2015/NĐ-CP (được sửa đổi bởi Nghị định số 116/2018/NĐ-CP và Nghị định số 156/2025/NĐ-CP).

Phạm vi và đối tượng áp dụng

• Điều 1: Hướng dẫn các biện pháp điều hành công cụ chính sách tiền tệ hỗ trợ tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài cho vay phát triển nông nghiệp, nông thôn.
• Điều 2: Áp dụng cho tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài thực hiện cho vay phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn theo chính sách tín dụng của Chính phủ. Doanh nghiệp và hộ kinh doanh không phải đối tượng áp dụng trực tiếp của văn bản này.

Các biện pháp hỗ trợ tổ chức tín dụng (Điều 3)

1. Tái cấp vốn: hỗ trợ theo các quy định hiện hành về tái cấp vốn đối với tổ chức tín dụng.
2. Dự trữ bắt buộc ưu đãi: áp dụng tỷ lệ dự trữ bắt buộc thấp hơn mức thông thường đối với tiền gửi VND, căn cứ tỷ trọng dư nợ tín dụng nông nghiệp, nông thôn bình quân trên tổng dư nợ tín dụng:
   • Tỷ trọng từ 70% trở lên: tỷ lệ dự trữ bắt buộc hỗ trợ theo đề nghị của tổ chức tín dụng, nhưng không thấp hơn 1/20 tỷ lệ dự trữ bắt buộc thông thường.
   • Tỷ trọng từ 40% đến dưới 70%: không thấp hơn 1/5 tỷ lệ dự trữ bắt buộc thông thường.
   • Mức ưu đãi áp dụng theo 2 giai đoạn 6 tháng mỗi năm (giai đoạn 1: tháng 02-07; giai đoạn 2: tháng 8 đến hết tháng 01 năm sau), tính theo bình quân dư nợ tín dụng nông nghiệp, nông thôn và tổng dư nợ tín dụng tại các mốc 30/9, 31/12 năm trước (giai đoạn 1) hoặc 31/3, 30/6 năm hiện hành (giai đoạn 2).
   • Tổ chức tín dụng có tỷ trọng từ 40% trở lên nhưng không có nhu cầu áp dụng ưu đãi thì không bị ràng buộc bởi các quy định dự trữ bắt buộc của Thông tư này.
3. Biện pháp khác: theo quyết định của Thống đốc NHNN.

Thủ tục đề nghị và xét duyệt (Điều 4)

• Tổ chức tín dụng gửi văn bản đề nghị áp dụng tỷ lệ dự trữ bắt buộc hỗ trợ: giai đoạn 1 theo Phụ lục I trước ngày 15/01; giai đoạn 2 theo Phụ lục II trước ngày 15/7.
• Nộp trực tuyến qua Cổng dịch vụ công quốc gia (chữ ký số/chữ ký điện tử) hoặc qua bưu chính/nộp trực tiếp tại Bộ phận Một cửa của NHNN.
• NHNN xem xét và có văn bản thông báo chấp thuận hoặc từ chối (nêu rõ lý do): trước ngày 30/01 (giai đoạn 1) hoặc 30/7 (giai đoạn 2).

Quyền và trách nhiệm của tổ chức tín dụng (Điều 5)

• Đề nghị NHNN xem xét cho vay tái cấp vốn khi có nhu cầu.
• Gửi văn bản đề nghị áp dụng dự trữ bắt buộc ưu đãi tới Vụ Tín dụng các ngành kinh tế.
• Chịu trách nhiệm về tính chính xác, đầy đủ, hợp pháp của số liệu dư nợ tín dụng nông nghiệp, nông thôn và tổng dư nợ tín dụng; giải trình khi NHNN yêu cầu.
• Tuân thủ quy định pháp luật và hướng dẫn của NHNN về chính sách tín dụng nông nghiệp, nông thôn.

Trách nhiệm giám sát nội bộ NHNN (Điều 6)

• Vụ Tín dụng các ngành kinh tế: đầu mối tiếp nhận, thẩm định hồ sơ, trình Thống đốc phê duyệt, thông báo kết quả cho tổ chức tín dụng và các đơn vị liên quan (Sở Giao dịch, NHNN chi nhánh Khu vực).
• Cục Quản lý, giám sát tổ chức tín dụng và Thanh tra Ngân hàng Nhà nước: trong 3 ngày kể từ khi nhận yêu cầu, cung cấp thông tin phát hiện qua công tác thanh tra, giám sát liên quan đến độ chính xác số liệu dư nợ nông nghiệp, nông thôn của tổ chức tín dụng đề nghị; xử lý vi phạm theo thẩm quyền nếu số liệu báo cáo sai.
• NHNN chi nhánh Khu vực nơi tổ chức tín dụng đặt trụ sở: cung cấp thông tin thanh tra, giám sát tương tự đối với tổ chức tín dụng thuộc phạm vi giám sát an toàn vi mô của mình; phối hợp triển khai thực hiện Thông tư.

Hiệu lực thi hành (Điều 7-8)

• Thông tư gốc 14/2018/TT-NHNN có hiệu lực từ 13/7/2018, thay thế Thông tư 20/2010/TT-NHNN, Công văn 854/NHNN-TD và Quyết định 582/2003/QĐ-NHNN.
• Phần sửa đổi tại Thông tư 74/2025/TT-NHNN có hiệu lực từ 16/02/2026.
• Phụ lục I và II (mẫu văn bản đề nghị áp dụng dự trữ bắt buộc hỗ trợ giai đoạn 1 và giai đoạn 2) được thay thế theo Thông tư 74/2025/TT-NHNN, có hiệu lực từ 16/02/2026.

Lưu ý

Đây là văn bản điều hành chính sách tiền tệ giữa NHNN và hệ thống tổ chức tín dụng (ngân hàng), không quy định trực tiếp nghĩa vụ hay quyền lợi cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh. Tác động tới lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn mang tính gián tiếp: tổ chức tín dụng có tỷ trọng cho vay nông nghiệp, nông thôn cao được nới lỏng dự trữ bắt buộc, qua đó có thêm nguồn vốn để mở rộng cho vay khách hàng thuộc lĩnh vực này.