Nghị định 254/2025/NĐ-CP: Quy định về quản lý, thanh toán, quyết toán dự án sử dụng vốn đầu tư công
Bài giải thích của RegHub - New MarketerCập nhật lần cuối:
Dựa trên:254/2025/ND-CP - Cơ sở dữ liệu văn bản pháp luật
Bài giải thích này do AI tạo và được kiểm tra tự động bằng AI, chưa qua chuyên gia thẩm định. Đây không phải tư vấn pháp lý, thuế hay kế toán và có thể có sai sót. Vui lòng đối chiếu với văn bản chính thức trước khi áp dụng.
Nghị định 254/2025/NĐ-CP do Chính phủ ban hành ngày 26/09/2025, quy định chi tiết về quản lý, thanh toán và quyết toán các dự án sử dụng vốn đầu tư công. Văn bản này thiết lập quy trình rõ ràng cho việc giải ngân, thanh toán và quyết toán vốn ngân sách nhà nước đối với các dự án đầu tư công, nhằm đảm bảo tính minh bạch, hiệu quả và trách nhiệm giải trình trong quản lý tài chính công. Đối với các doanh nghiệp SME tham gia cung cấp dịch vụ, thi công xây dựng hoặc cung ứng hàng hóa cho các dự án đầu tư công, nghị định này tác động trực tiếp đến quy trình thanh toán và quyết toán hợp đồng. Doanh nghiệp cần nắm rõ các thủ tục hồ sơ, hạn chót nộp hồ sơ thanh toán, và trách nhiệm trong việc cung cấp chứng từ hợp lệ để được thanh toán đúng hạn. Nghị định cũng quy định rõ về trách nhiệm của các bên tham gia trong quy trình thanh toán và quyết toán, giúp giảm thiểu rủi ro chậm trễ thanh toán. Việc hiểu rõ các quy định này giúp doanh nghiệp SME chuẩn bị hồ sơ chính xác, tuân thủ đúng quy trình, từ đó đảm bảo dòng tiền ổn định khi tham gia các dự án công. Nghị định có hiệu lực ngay từ ngày ban hành, do đó các doanh nghiệp đang thực hiện hợp đồng với các dự án đầu tư công cần rà soát lại quy trình nội bộ để đảm bảo tuân thủ.
Tổng quan
Nghị định 254/2025/NĐ-CP được Chính phủ ban hành ngày 26 tháng 9 năm 2025, quy định chi tiết về quản lý, thanh toán và quyết toán các dự án sử dụng vốn đầu tư công. Văn bản này thay thế hoặc bổ sung các quy định trước đó về quản lý vốn đầu tư công, nhằm hoàn thiện khung pháp lý cho hoạt động đầu tư phát triển từ ngân sách nhà nước.
Phạm vi điều chỉnh
Nghị định áp dụng đối với:
- Các dự án đầu tư công sử dụng vốn ngân sách nhà nước
- Các dự án ODA và vốn vay ưu đãi của nhà tài trợ nước ngoài
- Vốn từ nguồn thu để lại cho đầu tư nhưng chưa đưa vào cân đối ngân sách
- Các tổ chức, cá nhân tham gia quản lý, thực hiện dự án đầu tư công
- Doanh nghiệp, nhà thầu cung cấp hàng hóa, dịch vụ, thi công xây dựng cho dự án đầu tư công
Quy trình thanh toán vốn đầu tư công
Điều kiện thanh toán
Để được thanh toán vốn đầu tư công, doanh nghiệp/nhà thầu cần đáp ứng:
- Hợp đồng đã được ký kết hợp lệ theo quy định pháp luật
- Khối lượng công việc hoàn thành được xác nhận bởi chủ đầu tư và tư vấn giám sát (nếu có)
- Hồ sơ thanh toán đầy đủ, hợp lệ theo quy định
- Có đầy đủ chứng từ kế toán, hóa đơn thuế GTGT hợp lệ
- Tuân thủ các điều kiện thanh toán ghi trong hợp đồng
Hồ sơ thanh toán
Hồ sơ thanh toán vốn đầu tư công bao gồm:
- Văn bản đề nghị thanh toán của nhà thầu
- Biên bản nghiệm thu khối lượng hoàn thành
- Bảng kê khối lượng và giá trị thanh toán
- Hóa đơn tài chính hợp lệ (hóa đơn điện tử)
- Chứng từ kế toán liên quan
- Tài liệu chứng minh hoàn thành nghĩa vụ thuế (nếu có)
- Các tài liệu khác theo quy định của hợp đồng
Thời gian thanh toán
Nghị định quy định rõ thời hạn thanh toán:
- Chủ đầu tư có trách nhiệm thẩm định hồ sơ thanh toán trong vòng 15 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ
- Kho bạc Nhà nước thực hiện thanh toán trong vòng 5 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ từ chủ đầu tư
- Trường hợp hồ sơ chưa đầy đủ hoặc chưa hợp lệ, chủ đầu tư phải thông báo bằng văn bản cho nhà thầu trong vòng 7 ngày làm việc
Quy trình quyết toán dự án
Thời điểm quyết toán
Dự án đầu tư công phải được quyết toán khi:
- Dự án hoàn thành toàn bộ khối lượng và đưa vào sử dụng
- Dự án hoàn thành từng hạng mục độc lập có thể đưa vào sử dụng
- Dự án bị dừng thực hiện hoặc chấm dứt theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền
Hồ sơ quyết toán
Hồ sơ quyết toán dự án bao gồm:
- Báo cáo quyết toán tổng thể dự án
- Các hợp đồng đã ký kết và biên bản thanh lý hợp đồng
- Biên bản nghiệm thu hoàn thành
- Sổ sách kế toán và chứng từ chi tiết
- Báo cáo kiểm toán độc lập (đối với dự án theo quy định)
- Quyết định phê duyệt quyết toán
Trách nhiệm quyết toán
- Chủ đầu tư có trách nhiệm lập báo cáo quyết toán trong vòng 6 tháng kể từ khi dự án hoàn thành
- Cơ quan có thẩm quyền phê duyệt quyết toán trong vòng 3 tháng kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ
- Đối với dự án quan trọng quốc gia hoặc nhóm A, phải có báo cáo kiểm toán độc lập
Trách nhiệm của các bên
Chủ đầu tư
- Quản lý, điều hành thực hiện dự án theo đúng quy định
- Thẩm định, phê duyệt hồ sơ thanh toán cho nhà thầu
- Lập báo cáo quyết toán và trình cơ quan có thẩm quyền phê duyệt
- Chịu trách nhiệm về tính chính xác của số liệu thanh toán, quyết toán
Nhà thầu/Doanh nghiệp
- Thực hiện đúng cam kết trong hợp đồng
- Lập hồ sơ thanh toán đầy đủ, chính xác, đúng thời hạn
- Cung cấp chứng từ hợp lệ, hóa đơn điện tử theo quy định
- Hoàn thành nghĩa vụ thuế theo quy định pháp luật
- Phối hợp với chủ đầu tư trong công tác nghiệm thu, quyết toán
Kho bạc Nhà nước
- Kiểm soát, thanh toán vốn đầu tư công theo đúng quy định
- Đảm bảo thanh toán đúng hạn khi hồ sơ hợp lệ
- Từ chối thanh toán các hồ sơ không đúng quy định
Xử lý vi phạm
Nghị định quy định các hành vi vi phạm và hình thức xử lý:
- Thanh toán không đúng quy định, gây thất thoát vốn: xử lý trách nhiệm theo pháp luật, bồi thường thiệt hại
- Chậm thanh toán không có lý do chính đáng: xử lý kỷ luật, phải trả lãi chậm thanh toán
- Cung cấp hồ sơ, chứng từ giả mạo: xử phạt hành chính hoặc truy cứu tr책 nhiệm hình sự
- Sử dụng vốn không đúng mục đích: thu hồi vốn, xử phạt theo quy định
Ý nghĩa đối với doanh nghiệp SME
Đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ tham gia dự án đầu tư công, Nghị định 254/2025/NĐ-CP mang lại:
- Tính minh bạch cao hơn: Quy trình thanh toán rõ ràng, thời hạn cụ thể giúp doanh nghiệp chủ động lập kế hoạch tài chính
- Giảm rủi ro chậm thanh toán: Quy định thời hạn thanh toán bắt buộc giúp bảo vệ quyền lợi của nhà thầu
- Yêu cầu tuân thủ cao: Doanh nghiệp cần đầu tư vào hệ thống hóa đơn điện tử, quản lý chứng từ chặt chẽ
- Cơ hội tiếp cận vốn công: Hiểu rõ quy trình giúp SME tự tin hơn khi tham gia đấu thầu dự án công
Khuyến nghị thực thi
Các doanh nghiệp SME nên:
- Rà soát và cập nhật quy trình nội bộ về lập hồ sơ thanh toán
- Đảm bảo hệ thống hóa đơn điện tử hoạt động ổn định
- Lưu trữ đầy đủ chứng từ, biên bản nghiệm thu
- Theo dõi chặt chẽ tiến độ thanh toán và chủ động nhắc nhở chủ đầu tư
- Tham gia các khóa đào tạo về quản lý dự án đầu tư công
- Tư vấn pháp lý khi gặp vướng mắc trong thanh toán, quyết toán
Hiệu lực thi hành
Nghị định có hiệu lực kể từ ngày 26 tháng 9 năm 2025 và áp dụng cho tất cả các dự án đầu tư công đang triển khai và mới khởi công sau ngày này.