Nghị định 77/2026/NĐ-CP: Tổ chức và hoạt động của Quỹ Đổi mới công nghệ quốc gia (NATIF)
Bài giải thích của RegHub - New MarketerCập nhật lần cuối:
Dựa trên:77/2026/NĐ-CP - Công báo Chính phủ
Bài giải thích này do AI tạo và được kiểm tra tự động bằng AI, chưa qua chuyên gia thẩm định. Đây không phải tư vấn pháp lý, thuế hay kế toán và có thể có sai sót. Vui lòng đối chiếu với văn bản chính thức trước khi áp dụng.
Nghị định số 77/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 17-3-2026, quy định lại toàn bộ tổ chức và hoạt động của Quỹ Đổi mới công nghệ quốc gia (NATIF) - đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ. Quỹ có tư cách pháp nhân, con dấu và tài khoản riêng, chịu trách nhiệm tài trợ, đặt hàng và hỗ trợ tài chính cho các nhiệm vụ đổi mới công nghệ, phát triển sở hữu trí tuệ, nâng cao năng suất - chất lượng và hỗ trợ khởi nghiệp sáng tạo. Với doanh nghiệp, đặc biệt là SME và doanh nghiệp khởi nghiệp công nghệ, Nghị định mở ra bốn kênh tiếp cận vốn: tài trợ trực tiếp không hoàn lại, đặt hàng nhiệm vụ, hỗ trợ lãi suất vay ngân hàng, và phiếu hỗ trợ tài chính (voucher). Hồ sơ đề nghị được xét duyệt công khai, minh bạch; doanh nghiệp tự kê khai và chịu trách nhiệm về tính chính xác của thông tin, và có thể được loại trừ trách nhiệm hành chính, miễn trách nhiệm dân sự nếu nhiệm vụ không đạt mục tiêu dù đã tuân thủ đúng quy trình và không có hành vi gian lận. Về tài chính, ngân sách nhà nước cấp cho Quỹ tối đa 3 lần mỗi năm, đợt đầu tối thiểu 50% kế hoạch năm trước ngày 31-12 năm trước, đợt cuối trước ngày 1-9. Kinh phí chi quản lý của Quỹ được tính lũy tiến theo quy mô giải ngân, từ 5% đến 7%. Nghị định bãi bỏ các điều khoản tương ứng tại Nghị định số 265/2025/NĐ-CP và kế thừa toàn bộ tài sản, nhân sự, quyền và nghĩa vụ của Quỹ theo Quyết định số 04/2021/QĐ-TTg trước đây.
Phạm vi điều chỉnh và địa vị pháp lý
Nghị định số 77/2026/NĐ-CP (ban hành ngày 17-3-2026) quy định tổ chức, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và hoạt động của Quỹ Đổi mới công nghệ quốc gia (tên quốc tế: National Technology Innovation Fund, viết tắt NATIF). Quỹ là đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ, có tư cách pháp nhân, con dấu và tài khoản riêng tại Kho bạc Nhà nước và các ngân hàng thương mại hợp pháp, trụ sở chính tại Hà Nội.
Nguyên tắc hoạt động
Quỹ phải công bố công khai trên cổng thông tin điện tử các quy trình, tiêu chí đánh giá và kết quả tài trợ; xét duyệt hồ sơ dân chủ, minh bạch, khách quan. Doanh nghiệp đáp ứng nhiều hình thức tài trợ cùng lúc được hưởng đồng thời nếu đủ điều kiện từng hình thức, nhưng không được nhận trùng với nguồn kinh phí nhà nước khác cho cùng nội dung - vi phạm sẽ bị thu hồi kinh phí và xử phạt. Quỹ được yêu cầu ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo trong quản lý và không giới hạn số lượng doanh nghiệp được tài trợ.
Chức năng và nhiệm vụ của Quỹ
Quỹ tài trợ, đặt hàng thực hiện: nhiệm vụ đổi mới công nghệ; phát triển quyền sở hữu trí tuệ, nâng cao năng suất - chất lượng; hỗ trợ khởi nghiệp sáng tạo; hỗ trợ lãi suất vay; và hỗ trợ qua phiếu hỗ trợ tài chính (voucher). Quỹ cũng tài trợ các chương trình đổi mới sáng tạo quốc gia do Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành, cùng các nhiệm vụ khoa học - công nghệ - đổi mới sáng tạo đặc biệt do cấp có thẩm quyền giao. Giám đốc Quỹ (do Bộ trưởng bổ nhiệm) là người đại diện pháp luật, phê duyệt trực tiếp các nhiệm vụ tài trợ, đặt hàng.
Bốn hình thức hỗ trợ tài chính cho doanh nghiệp
- Tài trợ, đặt hàng nhiệm vụ đổi mới công nghệ - quy trình từ thông báo, xét duyệt hồ sơ, ký hợp đồng đến kiểm tra và thanh lý hợp đồng, dẫn chiếu Nghị định số 268/2025/NĐ-CP.
- Hỗ trợ lãi suất vay - Quỹ ký thỏa thuận hợp tác với tổ chức tín dụng (mẫu thỏa thuận đính kèm Phụ lục Nghị định), chuyển kinh phí vào tài khoản chuyên dùng trước ngày đến hạn trả nợ; tạm dừng hỗ trợ khi doanh nghiệp phát sinh nợ quá hạn và chấm dứt nếu doanh nghiệp không xử lý được nợ.
- Phiếu hỗ trợ tài chính (voucher) - Quỹ xây dựng chương trình, tiêu chí lựa chọn và mức hỗ trợ; quyết toán theo từng nội dung hợp đồng triển khai, không quyết toán tổng thể.
- Nhiệm vụ khoa học - công nghệ - đổi mới sáng tạo đặc biệt và các chương trình quốc gia khác theo quy định pháp luật chuyên ngành.
Nguồn tài chính và cơ chế cấp phát ngân sách
Ngân sách nhà nước cấp cho Quỹ tối đa 3 lần/năm: đợt đầu tối thiểu 50% kế hoạch năm, giao trước ngày 31-12 năm trước; các đợt tiếp theo theo tiến độ giải ngân; đợt cuối trước ngày 1-9 hằng năm. Ngoài ngân sách, Quỹ còn có nguồn thu sự nghiệp, các khoản đóng góp tự nguyện, hiến tặng hợp pháp, lãi tiền gửi và nguồn hỗ trợ hiện vật - các nguồn ngoài ngân sách được hạch toán riêng, không áp dụng định mức chi tiêu như ngân sách nhà nước.
Kinh phí chi quản lý (lũy tiến theo quy mô)
Kinh phí chi quản lý của Quỹ được tính lũy tiến từng phần trên tổng kinh phí tài trợ, đặt hàng, hỗ trợ hằng năm: 7% đối với phần đến 3.000 tỷ đồng/năm; 6% đối với phần trên 3.000 đến 5.000 tỷ đồng/năm; 5% đối với phần trên 5.000 tỷ đồng/năm. Nếu mức này không đủ trang trải lương và chi hoạt động bộ máy thực tế, ngân sách nhà nước bảo đảm cấp đủ.
Giám sát, đánh giá và xử lý rủi ro
Quỹ thiết lập hệ thống giám sát nội bộ định kỳ và đột xuất, hậu kiểm sau khi kết thúc nhiệm vụ, công khai kết quả và báo cáo Bộ Khoa học và Công nghệ. Với rủi ro tài chính (nhiệm vụ không đạt mục tiêu dù tuân thủ đúng quy trình, thiệt hại do bất khả kháng, doanh nghiệp giải thể/phá sản...), doanh nghiệp và cá nhân liên quan được loại trừ trách nhiệm hành chính, miễn trách nhiệm dân sự nếu không có hành vi gian lận hay sử dụng kinh phí sai mục tiêu; phần kinh phí đã sử dụng đúng quy định không bị thu hồi hay xử phạt.
Hiệu lực thi hành và điều khoản chuyển tiếp
Nghị định có hiệu lực từ ngày 17-3-2026, bãi bỏ Điều 26 đến Điều 33 và khoản 2 Điều 35 Nghị định số 265/2025/NĐ-CP. Toàn bộ viên chức, người lao động, tài sản, quyền và nghĩa vụ hợp pháp của Quỹ trước đây (theo Quyết định số 04/2021/QĐ-TTg) được chuyển nguyên trạng sang Quỹ theo quy định mới; các dự án đang thực hiện tiếp tục theo hợp đồng đã ký cho đến khi kết thúc. Phụ lục kèm theo Nghị định cung cấp mẫu Thỏa thuận hợp tác giữa Quỹ và ngân hàng để triển khai hỗ trợ lãi suất vay, quy định rõ tài khoản chuyên dùng, ngày thu nợ thống nhất, quyền và nghĩa vụ của mỗi bên.