Cục Quản lý, giám sát chính sách thuế, phí và lệ phí (Bộ Tài chính) vừa giải đáp câu hỏi của một doanh nghiệp về cách kê khai phí bảo vệ môi trường (BVMT) đối với nước thải theo Nghị định số 346/2025/NĐ-CP, áp dụng cho ba tình huống: cơ sở đóng tàu có cả nước thải công nghiệp và sinh hoạt, cơ sở chăn nuôi heo, và cơ sở sản xuất, nuôi trai lấy ngọc xuất khẩu. Theo Điều 2 Nghị định 346/2025/NĐ-CP, đối tượng chịu phí là nước thải công nghiệp (toàn bộ nước thải từ cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ xả ra nguồn tiếp nhận, trừ phần được xếp là sinh hoạt) và nước thải sinh hoạt (nước thải hộ gia đình, nước thải từ các loại hình kinh doanh dịch vụ được quản lý như sinh hoạt theo quy chuẩn kỹ thuật, hoặc nước thải dưới 20 m3/ngày nếu dùng nước sạch). Doanh nghiệp có cả hai loại nước thải, như cơ sở đóng tàu, phải xác định và kê khai riêng cho từng loại theo phân loại này. Đáng chú ý, nước thải từ hoạt động nuôi trồng thủy sản, hải sản (bao gồm nuôi trai lấy ngọc) được miễn phí BVMT theo Khoản 10 Điều 5, không phân biệt nguồn nước đầu vào. Với các câu hỏi kỹ thuật về phân loại nước thải hoặc xác định hoạt động nuôi trồng thủy sản (bao gồm trường hợp chăn nuôi heo), Bộ Tài chính đề nghị doanh nghiệp liên hệ Bộ Nông nghiệp và Môi trường để được hướng dẫn cụ thể.
Một doanh nghiệp đề nghị Bộ Tài chính hướng dẫn kê khai phí bảo vệ môi trường (BVMT) đối với nước thải theo Nghị định số 346/2025/NĐ-CP cho ba trường hợp:
Theo Điều 2 Nghị định số 346/2025/NĐ-CP ngày 29/12/2025, đối tượng chịu phí BVMT đối với nước thải là nước thải công nghiệp và nước thải sinh hoạt, trừ trường hợp đã nộp giá dịch vụ thoát nước và các trường hợp miễn phí theo Điều 5:
Trên cơ sở này, cơ sở đóng tàu có cả hai loại nước thải phải xác định và kê khai theo đúng phân loại nêu trên cho từng loại nước thải.
Khoản 10 Điều 5 Nghị định 346/2025/NĐ-CP miễn phí BVMT đối với nước thải phát sinh từ hoạt động nuôi trồng thủy sản, hải sản, không phân biệt nguồn nước đầu vào. Vì vậy, nước thải từ hoạt động nuôi trai lấy ngọc (nuôi trồng thủy sản) thuộc diện được miễn phí BVMT, kể cả khi cơ sở mua nước đầu vào từ xe bồn.
Đối với việc xác định cụ thể loại nước thải (công nghiệp hay sinh hoạt) theo quy chuẩn kỹ thuật về bảo vệ môi trường, cũng như việc xác định nước thải phát sinh từ hoạt động nuôi trồng thủy sản, hải sản, Bộ Tài chính đề nghị doanh nghiệp liên hệ trực tiếp Bộ Nông nghiệp và Môi trường để được giải đáp theo quy định chuyên ngành.
Công văn không đưa ra kết luận riêng cho trường hợp cơ sở chăn nuôi heo; doanh nghiệp cần tự áp dụng quy định tại Điều 2 nêu trên hoặc liên hệ cơ quan chuyên ngành để xác định.
