Bộ Tài chính vừa giải đáp vướng mắc của một doanh nghiệp đại lý vận tải quốc tế về việc áp dụng thuế suất GTGT 0% đối với phí xếp dỡ tại cảng và các phí liên quan (phí chứng từ, phí lệnh giao hàng, phí vệ sinh, phí cân bằng container, phí bảo trì container, phí đại lý) khi cung cấp cho doanh nghiệp trong khu phi thuế quan đối với hàng hóa nhập khẩu (máy móc). Căn cứ điểm b khoản 1 Điều 9 Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15 và khoản 2, khoản 4, khoản 5 Điều 17 Nghị định 181/2025/NĐ-CP, dịch vụ xuất khẩu được hưởng thuế suất 0% khi cung cấp trực tiếp cho tổ chức trong khu phi thuế quan và được tiêu dùng trong khu phi thuế quan phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất xuất khẩu. Điều kiện quan trọng là dịch vụ đó phải phục vụ cho hoạt động sản xuất xuất khẩu của tổ chức nhận, không phục vụ cho hoạt động khác, và không thuộc danh mục loại trừ tại khoản 4 Điều 17 (như dịch vụ cho thuê nhà, kho bãi, ăn uống, vận chuyển đưa đón lao động trong khu phi thuế quan). Bộ Tài chính không khẳng định trực tiếp mức thuế suất cho từng loại phí cụ thể mà đề nghị doanh nghiệp đối chiếu với quy định để tự xác định. Điểm mấu chốt cho doanh nghiệp là: các phí không được liệt kê rõ tại điểm b khoản 2 Điều 17 (như phí vệ sinh, phí cân bằng container, phí bảo trì container, phí đại lý) vẫn có thể được hưởng thuế suất 0% nếu bản chất là dịch vụ cung cấp trực tiếp cho tổ chức trong khu phi thuế quan, phục vụ trực tiếp hoạt động sản xuất xuất khẩu và không thuộc các trường hợp loại trừ. Doanh nghiệp logistics, đại lý vận tải cần rà soát kỹ bản chất từng khoản phí và mục đích sử dụng của hàng hóa nhập khẩu để áp dụng đúng thuế suất, tránh rủi ro truy thu khi quyết toán thuế.
Công ty hoạt động trong lĩnh vực đại lý dịch vụ vận tải quốc tế. Theo khoản 2 Điều 17 Nghị định 181/2025/NĐ-CP, các dịch vụ xuất khẩu sau được áp dụng thuế suất GTGT 0%: dịch vụ xếp dỡ, bốc xếp tại nhà máy, cảng, sân bay và các chi phí liên quan như phí chứng từ, phí điện giao hàng, phí niêm chì, phí làm hàng, phí đóng gói.
Trên thực tế, công ty chỉ thu phí xếp dỡ tại cảng và các khoản phí liên quan (phí chứng từ - BL, phí điện giao hàng, phí niêm chì) đối với lô hàng xuất từ Việt Nam ra nước ngoài.
Với lô hàng nhập khẩu từ nước ngoài về Việt Nam (máy móc), người nhận hàng là doanh nghiệp trong khu phi thuế quan, công ty thu phí xếp dỡ tại cảng và các phí liên quan như phí chứng từ (phí lệnh giao hàng), phí vệ sinh, phí cân bằng container, phí bảo trì container, phí đại lý - các phí không được nêu cụ thể tại điểm b khoản 2 Điều 17 Nghị định 181/2025/NĐ-CP. Vậy các khoản phí này được áp dụng thuế suất 0% hay phải áp dụng thuế suất 8%?
Tại điểm b khoản 1 Điều 9 Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15 quy định về thuế suất 0%:
"Dịch vụ xuất khẩu bao gồm: dịch vụ cung cấp trực tiếp cho tổ chức, cá nhân ở nước ngoài và được tiêu dùng ở ngoài Việt Nam; dịch vụ cung cấp trực tiếp cho tổ chức ở trong khu phi thuế quan và được tiêu dùng trong khu phi thuế quan phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất xuất khẩu."
Tại khoản 2, khoản 4 và khoản 5 Điều 17 Nghị định 181/2025/NĐ-CP ngày 01/7/2025 quy định chi tiết:
Dịch vụ cung cấp trực tiếp cho tổ chức ở trong khu phi thuế quan và được tiêu dùng trong khu phi thuế quan phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất xuất khẩu, bao gồm: dịch vụ vận chuyển, dịch vụ cung cấp cho doanh nghiệp chế xuất (dịch vụ nâng hạ container tại cảng, nhà máy, kho hàng; dịch vụ xếp dỡ, bốc xếp tại nhà máy, cảng, sân bay và các chi phí phát sinh liên quan như phí chứng từ, phí điện giao hàng, phí niêm chì, phí làm hàng, phí đóng gói).
Tổ chức trong khu phi thuế quan là tổ chức có đăng ký kinh doanh.
Bao gồm: chuyển giao công nghệ, chuyển nhượng quyền sở hữu trí tuệ ra nước ngoài; dịch vụ tái bảo hiểm ra nước ngoài; dịch vụ cấp tín dụng; chuyển nhượng vốn; sản phẩm phái sinh; dịch vụ bưu chính viễn thông; các dịch vụ cung cấp tại Việt Nam cho tổ chức, cá nhân nước ngoài (thi đấu thể thao, biểu diễn, hội nghị, khách sạn, đào tạo, quảng cáo, du lịch); và các dịch vụ cung cấp cho tổ chức trong khu phi thuế quan gồm cho thuê nhà, hội trường, văn phòng, khách sạn, kho bãi, dịch vụ vận chuyển đưa đón lao động, dịch vụ ăn uống (trừ suất ăn công nghiệp và ăn uống trong khu phi thuế quan).
Hàng hóa, dịch vụ bán, cung cấp cho tổ chức trong khu phi thuế quan phải được tiêu dùng trong khu phi thuế quan, phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất xuất khẩu của tổ chức đó, không phục vụ cho hoạt động khác, trừ các trường hợp loại trừ tại khoản 4.
Bộ Tài chính đề nghị doanh nghiệp đối chiếu quy định nêu trên để xác định mức thuế suất áp dụng cho từng khoản phí cụ thể, căn cứ vào bản chất dịch vụ và mục đích sử dụng thực tế của tổ chức nhận hàng trong khu phi thuế quan.
