Nghị định 96/2026/NĐ-CP, được Chính phủ ban hành ngày 31/3/2026, quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Đầu tư mới (Luật số 143/2025/QH15). Nghị định bao quát điều kiện đầu tư kinh doanh, điều kiện tiếp cận thị trường đối với nhà đầu tư nước ngoài, bảo đảm đầu tư, ưu đãi và hỗ trợ đầu tư, cùng thủ tục mà nhà đầu tư phải thực hiện để đăng ký, điều chỉnh hoặc triển khai dự án đầu tư tại Việt Nam. Một số điểm doanh nghiệp cần lưu ý: nghị định định nghĩa thế nào là «hồ sơ hợp lệ» trong thủ tục đầu tư, yêu cầu mọi hồ sơ chính thức phải lập bằng tiếng Việt (kèm bản dịch nếu có tài liệu bằng tiếng nước ngoài, và bản tiếng Việt là căn cứ xử lý khi có khác biệt), đồng thời quy định thời hạn 30 ngày để cơ quan đăng ký đầu tư xem xét, quyết định áp dụng biện pháp bảo đảm ưu đãi khi pháp luật thay đổi bất lợi cho nhà đầu tư. Nghị định cũng siết chặt việc xử lý hồ sơ đầu tư có nội dung gian dối, cho phép cơ quan có thẩm quyền thu hồi và cấp lại giấy chứng nhận đăng ký đầu tư cùng các văn bản liên quan trên cơ sở thông tin chính xác. Đối với doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, nghị định quy định rằng khi văn bản pháp luật mới làm thay đổi ưu đãi đầu tư đang được hưởng theo hướng bất lợi, nhà đầu tư có quyền đề nghị cơ quan đăng ký đầu tư áp dụng biện pháp bảo đảm ưu đãi, và cơ quan này phải xem xét, quyết định trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ. Doanh nghiệp đang chuẩn bị dự án đầu tư mới, xin cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, hoặc muốn bảo lưu ưu đãi đã được cấp trước đây nên rà soát kỹ thời hạn thủ tục và thành phần hồ sơ theo nghị định này.
Nghị định 96/2026/NĐ-CP ngày 31/3/2026 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Đầu tư (Luật số 143/2025/QH15), bao gồm các Điều 6, 7, 8, khoản 2 Điều 10, và nhiều điều khác liên quan đến điều kiện đầu tư kinh doanh, ngành nghề và điều kiện tiếp cận thị trường với nhà đầu tư nước ngoài, bảo đảm đầu tư, ưu đãi và hỗ trợ đầu tư, thủ tục đầu tư, xúc tiến đầu tư, chế độ báo cáo và quản lý nhà nước về hoạt động đầu tư kinh doanh tại Việt Nam.
Nghị định giải thích các thuật ngữ then chốt như «bản sao hợp lệ», «Hệ thống thông tin quốc gia về đầu tư», «cơ quan áp dụng ưu đãi đầu tư» (cơ quan thuế, tài chính, hải quan...), «điều ước quốc tế về đầu tư», «hồ sơ hợp lệ», và «khu vực ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh». Đây là cơ sở để xác định thành phần hồ sơ và điều kiện áp dụng ưu đãi cho từng loại nhà đầu tư.
Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định hình thức và nội dung bảo đảm của Nhà nước đối với các dự án thuộc diện chấp thuận chủ trương đầu tư của Quốc hội hoặc Thủ tướng, và các dự án hạ tầng quan trọng khác, trong đó có thể bao gồm hỗ trợ cân đối ngoại tệ một phần.
Khi văn bản pháp luật mới làm thay đổi ưu đãi đầu tư mà nhà đầu tư đang được hưởng theo hướng bất lợi, nhà đầu tư được bảo đảm ưu đãi theo Điều 12 Luật Đầu tư. Để áp dụng biện pháp bảo đảm, nhà đầu tư nộp hồ sơ đến cơ quan đăng ký đầu tư, nêu rõ tên, địa chỉ nhà đầu tư, ưu đãi đang áp dụng, nội dung văn bản pháp luật mới gây bất lợi, và đề xuất biện pháp bảo đảm. Cơ quan đăng ký đầu tư phải xem xét, quyết định trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ; trường hợp vượt thẩm quyền thì trình cơ quan có thẩm quyền quyết định.
Hồ sơ, văn bản, báo cáo gửi cơ quan nhà nước có thẩm quyền phải được lập bằng tiếng Việt. Tài liệu bằng tiếng nước ngoài phải kèm bản dịch tiếng Việt. Trường hợp hồ sơ có cả bản tiếng Việt và tiếng nước ngoài, bản tiếng Việt được sử dụng để giải quyết thủ tục. Nhà đầu tư chịu trách nhiệm về sự khác biệt giữa bản dịch, bản sao và bản gốc.
Cơ quan tiếp nhận hồ sơ kiểm tra tính hợp lệ, không được yêu cầu nộp thêm tài liệu ngoài quy định của Luật Đầu tư và nghị định này. Trường hợp cần sửa đổi, bổ sung hồ sơ, cơ quan tiếp nhận phải thông báo rõ nội dung, căn cứ và thời hạn thực hiện; nếu nhà đầu tư không thực hiện đúng hạn, cơ quan có thể dừng xử lý hồ sơ. Nhà đầu tư có thể nộp hồ sơ trực tiếp, qua bưu điện hoặc trực tuyến khi hệ thống thông tin đáp ứng yêu cầu. Hồ sơ điện tử phải có chữ ký số và có giá trị pháp lý như hồ sơ giấy; nếu có sai khác, hồ sơ giấy được ưu tiên sử dụng. Đối với tài liệu chứng minh năng lực tài chính, không bắt buộc phải kiểm toán báo cáo tài chính 2 năm gần nhất hoặc giới hạn thời hạn cam kết hỗ trợ tài chính, trừ khi pháp luật có quy định khác.
Khi phát hiện hồ sơ đầu tư có nội dung gian dối, cơ quan đăng ký đầu tư phải thông báo bằng văn bản cho nhà đầu tư, thu hồi hoặc kiến nghị thu hồi quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư, giấy chứng nhận đăng ký đầu tư và các văn bản liên quan, đồng thời khôi phục lại nội dung theo hồ sơ hợp lệ gần nhất và xử lý theo quy định pháp luật. Nhà đầu tư chịu trách nhiệm bồi thường mọi thiệt hại do hành vi gian dối gây ra.
Các cơ quan quản lý nhà nước về quy hoạch, tài nguyên môi trường, xây dựng và đầu tư phải công bố công khai quy hoạch và danh mục dự án đầu tư. Khi nhà đầu tư yêu cầu cung cấp thông tin, cơ quan có thẩm quyền phải cung cấp trong vòng 5 ngày làm việc kể từ ngày nhận yêu cầu.
Trong quá trình đầu tư kinh doanh, nhà đầu tư có thể phản ánh vướng mắc và kiến nghị liên quan đến áp dụng, thi hành pháp luật đến cơ quan nhà nước có thẩm quyền để được xem xét, giải quyết (phần nội dung chi tiết của Điều 9 bị cắt trong tài liệu gốc thu thập được).
Lưu ý: Bản nguồn thu thập được bị ngắt giữa chừng ở Điều 9; nội dung đầy đủ của các điều khoản tiếp theo (nếu có) cần được đối chiếu với văn bản chính thức trước khi trích dẫn chi tiết.
