Ngày 7 tháng 4 năm 2026, Việt Nam ban hành Nghị định 137/2026/ND-CP, khung pháp lý mới cho hoạt động kinh doanh đa cấp (bán hàng đa cấp), thay thế Nghị định 40/2018/ND-CP và có hiệu lực từ ngày 1 tháng 7 năm 2026. Nghị định siết chặt việc cấp phép, bảo vệ người tham gia và các biện pháp an toàn tài chính nhằm hạn chế các mô hình đa cấp biến tướng và tăng tính minh bạch cho toàn ngành. Các thay đổi chính gồm: yêu cầu ký quỹ bắt buộc tại một ngân hàng được cấp phép tại Việt Nam; quy định ít nhất 20% doanh thu bán hàng đa cấp phải đến từ người tiêu dùng không phải người tham gia mạng lưới (nhằm ngăn chặn mô hình kim tự tháp); đào tạo cơ bản miễn phí bắt buộc cho người tham gia trong vòng 30 ngày làm việc kể từ khi ký hợp đồng; và các quy định chặt chẽ hơn về chấm dứt hợp đồng, thanh toán hoa hồng. Nhà đầu tư nước ngoài phải chứng minh có ít nhất ba năm kinh nghiệm kinh doanh đa cấp ở nước ngoài để đủ điều kiện xin giấy phép. Giấy chứng nhận đăng ký hoạt động bán hàng đa cấp có hiệu lực năm năm, và chính quyền cấp tỉnh được trao thêm quyền đăng ký, công khai thông tin và thu hồi giấy phép hoạt động tại địa phương. Đối với các doanh nghiệp đa cấp và nhà đầu tư nước ngoài đang hoạt động hoặc có kế hoạch gia nhập thị trường bán hàng trực tiếp tại Việt Nam, quy định mới đồng nghĩa với gánh nặng tuân thủ tăng đáng kể: hệ thống công nghệ thông tin, website chính thức, tài khoản ký quỹ và báo cáo chi tiết nay là bắt buộc, cùng với các căn cứ thu hồi giấy phép được mở rộng. Doanh nghiệp nên rà soát hợp đồng, kế hoạch trả thưởng và hệ thống tuân thủ trước thời hạn ngày 1 tháng 7 năm 2026.
Ngày 7 tháng 4 năm 2026, Việt Nam ban hành Nghị định 137/2026/ND-CP ("Nghị định 137"), thiết lập khung pháp lý mới cho hoạt động kinh doanh đa cấp (bán hàng đa cấp). Có hiệu lực từ ngày 1 tháng 7 năm 2026, Nghị định 137 thay thế Nghị định 40/2018/ND-CP và bao quát toàn diện các nội dung: đăng ký, vận hành, quản lý người tham gia, ký quỹ và giám sát nhà nước đối với hoạt động kinh doanh đa cấp.
Đơn giản hóa thủ tục hành chính: Nghị định tái cấu trúc quy trình đăng ký và vận hành kinh doanh đa cấp, với các thủ tục cấp phép, đăng ký địa phương và báo cáo rõ ràng hơn trong một khung thống nhất.
Phân cấp trách nhiệm cho địa phương: Cơ quan cấp tỉnh chính thức được giao trách nhiệm quản lý hoạt động đa cấp tại địa phương, bao gồm xác nhận đăng ký hoạt động, công khai thông tin doanh nghiệp đã đăng ký, và thu hồi phê duyệt hoạt động tại địa phương khi có vi phạm.
Hoàn thiện quy định thực tiễn: Nghị định quy định chi tiết hơn về hợp đồng và quyền chấm dứt hợp đồng đa cấp, nghĩa vụ đào tạo người tham gia, và quy trình vận hành qua từng giai đoạn.
Tăng cường quản lý nhà nước: Nghị định bổ sung cơ chế giám sát rõ ràng hơn xuyên suốt vòng đời hoạt động đa cấp, gồm phối hợp cấp trung ương - địa phương trong cấp phép và giám sát, nghĩa vụ tuân thủ cụ thể cho doanh nghiệp, và các công cụ chế tài mở rộng như thu hồi giấy chứng nhận, chấm dứt hoạt động.
Nghị định áp dụng cho doanh nghiệp đa cấp, người tham gia, đại diện và đào tạo viên tại địa phương, cùng các tổ chức, cá nhân liên quan. Hoạt động đa cấp chỉ giới hạn ở hàng hóa; kinh doanh đa cấp đối với dịch vụ hoặc sản phẩm phi hàng hóa bị cấm trừ khi pháp luật cho phép. Nhóm sản phẩm bị cấm gồm: dược phẩm và thiết bị y tế, thuốc thú y và thuốc bảo vệ thực vật, hóa chất nguy hiểm hoặc hạn chế, và sản phẩm nội dung số.
Để được cấp Giấy chứng nhận đăng ký hoạt động bán hàng đa cấp, doanh nghiệp phải: được thành lập tại Việt Nam và chưa từng bị thu hồi giấy phép đa cấp; chủ sở hữu, cổ đông, người quản lý và người đại diện pháp luật không liên quan đến các đơn vị đa cấp đã bị thu hồi giấy phép; duy trì khoản ký quỹ tại ngân hàng được cấp phép tại Việt Nam; xây dựng hợp đồng tham gia, kế hoạch trả thưởng và chương trình đào tạo tuân thủ quy định; vận hành hệ thống công nghệ thông tin và website chính thức để quản lý mạng lưới; đối với nhà đầu tư nước ngoài, phải chứng minh tối thiểu ba năm kinh nghiệm kinh doanh đa cấp ở nước ngoài. Giấy chứng nhận có hiệu lực năm năm kể từ ngày cấp.
Người tham gia đa cấp phải là cá nhân có đầy đủ năng lực hành vi dân sự và cư trú tại Việt Nam. Doanh nghiệp không được ký hợp đồng với cá nhân từng vi phạm hành chính liên quan đến bảo vệ người tiêu dùng hoặc hoạt động đa cấp mà chưa hết thời hạn xử lý.
Doanh nghiệp phải tổ chức đào tạo cơ bản bắt buộc trong vòng 30 ngày làm việc kể từ khi ký hợp đồng. Đào tạo phải miễn phí, chỉ do đào tạo viên đủ điều kiện do doanh nghiệp chỉ định thực hiện, có thể tổ chức trực tiếp hoặc trực tuyến có tương tác, và người tham gia phải hoàn thành đào tạo, được cấp chứng nhận.
Người tham gia có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng sau khi thông báo trước; doanh nghiệp phải thanh toán đầy đủ hoa hồng, tiền thưởng còn lại trong vòng 30 ngày làm việc sau khi chấm dứt.
Doanh nghiệp đa cấp phải duy trì hệ thống công nghệ thông tin quản lý mạng lưới người tham gia, vận hành website chính thức công khai hoạt động, thiết lập kênh tiếp nhận khiếu nại và cung cấp quyền truy cập hệ thống cho cơ quan quản lý khi được yêu cầu. Đáng chú ý, Nghị định đưa ra yêu cầu doanh số thực chất: ít nhất 20% doanh thu đa cấp phải đến từ người tiêu dùng không phải người tham gia mạng lưới, nhằm trực tiếp hạn chế mô hình kim tự tháp và củng cố định hướng bán hàng cho người tiêu dùng thực sự.
Doanh nghiệp phải đăng ký hoạt động tại từng tỉnh, thành. Cơ quan chức năng cấp xác nhận trong vòng 5 ngày làm việc nếu hồ sơ hợp lệ, và công khai thông tin các đăng ký đã được phê duyệt. Đăng ký địa phương có thể bị thu hồi trong các trường hợp: hồ sơ đăng ký gian dối, không hoạt động liên tục 12 tháng, không tuân thủ nghĩa vụ quản lý, hoặc giấy chứng nhận đa cấp cấp quốc gia hết hạn hay bị thu hồi.
Nghị định yêu cầu doanh nghiệp duy trì khoản ký quỹ tại ngân hàng được cấp phép tại Việt Nam để bảo đảm thực hiện nghĩa vụ đối với người tham gia và người tiêu dùng.
Nghị định 137 thiết lập khung pháp lý chặt chẽ và có tính thực thi cao hơn cho hoạt động đa cấp tại Việt Nam. Tác động chính gồm: gánh nặng tuân thủ tăng do yêu cầu cấp phép, vận hành và báo cáo chặt chẽ hơn; bảo vệ người tiêu dùng tốt hơn nhờ quy định về đào tạo, hợp đồng minh bạch và cơ cấu doanh thu; rủi ro xử phạt tăng do mở rộng căn cứ thu hồi giấy phép và giám sát địa phương chặt chẽ hơn; hoạt động minh bạch hơn nhờ yêu cầu bắt buộc về hệ thống công nghệ thông tin và công khai thông tin.
Đối với nhà đầu tư, đặc biệt là nhà đầu tư nước ngoài, yêu cầu về kinh nghiệm đa cấp trước đây và tiêu chuẩn quản trị chặt chẽ hơn cho thấy môi trường pháp lý đang trở nên chọn lọc hơn. Doanh nghiệp nên chủ động rà soát cơ cấu tổ chức, hợp đồng và hệ thống tuân thủ trước thời hạn triển khai tháng 7 năm 2026.
