Bảo hiểm xã hội (BHXH) Việt Nam vừa có văn bản trả lời thắc mắc của độc giả về căn cứ tính đóng BHXH đối với công chức trong thời gian tập sự. Theo điểm a khoản 1 Điều 31 Luật BHXH số 41/2024/QH15, tiền lương làm căn cứ đóng BHXH đối với người hưởng lương do Nhà nước quy định là tiền lương tháng theo chức vụ, chức danh, ngạch, bậc và các khoản phụ cấp liên quan (nếu có). BHXH Việt Nam khẳng định: trong thời gian tập sự, công chức chỉ được cơ quan nhà nước trả 85% mức lương bậc 1 theo ngạch, do đó căn cứ để trích đóng BHXH, cả phần cơ quan đóng và phần 8% người lao động tự trích nộp, đều tính trên mức 85% này, không phải mức 100% của bậc 1. Đây là điểm cần lưu ý đối với bộ phận nhân sự, kế toán tại các cơ quan, đơn vị sự nghiệp công lập và tổ chức có sử dụng lao động theo thang bảng lương nhà nước, để tính đúng số tiền BHXH phải trích nộp trong giai đoạn tập sự, tránh đóng thừa hoặc thiếu.
Độc giả gửi câu hỏi tới Bảo hiểm xã hội (BHXH) Việt Nam liên quan đến quy định tại điểm a khoản 1 Điều 31 Luật BHXH số 41/2024/QH15 về căn cứ đóng BHXH. Theo quy định này, «Người lao động thuộc đối tượng thực hiện chế độ tiền lương do Nhà nước quy định thì tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội là tiền lương tháng theo chức vụ, chức danh, ngạch, bậc, cấp bậc quân hàm và các khoản phụ cấp chức vụ, phụ cấp thâm niên vượt khung, phụ cấp thâm niên nghề, hệ số chênh lệch bảo lưu lương (nếu có)».
Độc giả đặt vấn đề: nếu cán bộ, công chức trong thời gian tập sự chỉ được hưởng 85% mức lương bậc 1 theo ngạch (gọi là lương theo ngạch bậc), thì mức tiền lương dùng làm căn cứ trích đóng BHXH sẽ tính trên 85% hay 100% của bậc 1.
Căn cứ điểm a khoản 1 Điều 31 Luật BHXH số 41/2024/QH15, BHXH Việt Nam trả lời như sau:
Trong thời gian tập sự, tiền lương tháng theo ngạch, bậc mà cơ quan nhà nước thực trả cho công chức là 85% mức lương bậc 1. Do đó, căn cứ để trích đóng BHXH, bao gồm cả phần do cơ quan, đơn vị đóng và phần 8% do người lao động tự trích nộp từ tiền lương, sẽ được tính trên mức lương thực nhận là 85% của bậc 1, không phải mức 100%.
Quy định này ảnh hưởng trực tiếp đến cách tính toán của bộ phận nhân sự, kế toán tại:
Việc xác định đúng mức lương làm căn cứ đóng BHXH trong giai đoạn tập sự (85% thay vì 100% của bậc 1) giúp tránh tình trạng trích nộp sai, dẫn đến phải điều chỉnh sổ BHXH hoặc phát sinh chênh lệch quyền lợi bảo hiểm xã hội của người lao động về sau.