Cập nhật tuân thủ #1
[VN RegHub #1] 25 cập nhật quy định mới
Gửi ngày 16 tháng 2, 2026
Nghị định 233/2025/NĐ-CP: Quy định cơ chế tài chính về bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm y tế; chi tổ chức và hoạt động bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm y tế
Nghị định 233/2025/NĐ-CP được ban hành ngày 26/08/2025, quy định chi tiết cơ chế tài chính liên quan đến ba trụ cột bảo hiểm quan trọng tại Việt Nam: bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) và bảo hiểm y tế (BHYT). Văn bản này thiết lập khuôn khổ pháp lý toàn diện về cách thức quản lý, sử dụng và chi tiêu các quỹ bảo hiểm, cũng như các chi phí tổ chức và vận hành hệ thống bảo hiểm. Đối với chủ doanh nghiệp vừa và nhỏ, Nghị định này có ý nghĩa quan trọng vì nó ảnh hưởng trực tiếp đến nghĩa vụ đóng bảo hiểm cho người lao động - một trong những chi phí nhân sự chủ yếu của doanh nghiệp. Nghị định làm rõ các quy định về tỷ lệ đóng góp, trách nhiệm của người sử dụng lao động và người lao động, cơ chế quản lý các quỹ bảo hiểm, cũng như quy trình giải quyết các chế độ. Việc hiểu rõ các quy định này giúp doanh nghiệp tuân thủ đúng pháp luật, tránh các rủi ro pháp lý và xử phạt hành chính. Nghị định cũng quy định chi tiết về chi phí tổ chức và hoạt động của cơ quan bảo hiểm xã hội, đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả trong việc sử dụng các nguồn quỹ. Đây là văn bản quan trọng tạo cơ sở pháp lý vững chắc cho hoạt động của hệ thống an sinh xã hội, giúp bảo vệ quyền lợi của người lao động đồng thời tạo môi trường kinh doanh ổn định và bền vững cho doanh nghiệp.
Nghị định 236/2025/NĐ-CP: Quy định chi tiết một số điều của Nghị quyết số 107/2023/QH15 về việc áp dụng thuế thu nhập doanh nghiệp bổ sung theo quy định chống xói mòn cơ sở thuế toàn cầu
Nghị định 236/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 15/10/2025, quy định chi tiết việc áp dụng thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) bổ sung theo Trụ cột Hai của Khung chống xói mòn cơ sở thuế toàn cầu (BEPS 2.0) do OECD đề xuất. Nghị định này triển khai Nghị quyết 107/2023/QH15 của Quốc hội, nhằm đảm bảo các tập đoàn đa quốc gia lớn phải nộp mức thuế tối thiểu toàn cầu là 15%. Nghị định áp dụng cho các tập đoàn đa quốc gia có doanh thu hợp nhất toàn cầu từ 750 triệu Euro trở lên trong ít nhất 2 trong 4 năm tài chính liên tiếp trước đó. Các doanh nghiệp thuộc tập đoàn này hoạt động tại Việt Nam sẽ phải tuân thủ quy định về thuế bổ sung nếu thuế suất thực tế của họ thấp hơn 15%. Đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME) không thuộc các tập đoàn lớn này, Nghị định không tác động trực tiếp. Nghị định quy định chi tiết về cách xác định thu nhập và thuế đủ điều kiện, phương pháp tính thuế suất thực tế, cơ chế thu thuế bổ sung (bao gồm Quy tắc Đưa vào Thu nhập - IIR và Quy tắc Thuế Thiếu hụt - UTPR), và nghĩa vụ kê khai, báo cáo. Doanh nghiệp phải nộp Tờ khai thông tin GloBE và Tờ khai thuế TNDN bổ sung, với các mẫu biểu và hướng dẫn cụ thể. Nghị định cũng đưa ra các quy tắc chuyển tiếp và ưu đãi để giảm gánh nặng tuân thủ trong giai đoạn đầu thực hiện.
Quyết định 01/2025/QĐ-TTg: Bãi bỏ toàn bộ Quyết định số 78/2010/QĐ-TTg ngày 30 tháng 11 năm 2010 của Thủ tướng Chính phủ về mức giá trị hàng hóa nhập khẩu gửi qua dịch vụ chuyển phát nhanh được miễn thuế
Quyết định 01/2025/QĐ-TTg do Thủ tướng Chính phủ ban hành ngày 03/01/2025 và có hiệu lực từ ngày 18/02/2025, chính thức bãi bỏ toàn bộ Quyết định 78/2010/QĐ-TTg về mức giá trị hàng hóa nhập khẩu gửi qua dịch vụ chuyển phát nhanh được miễn thuế. Quyết định này có ý nghĩa quan trọng đối với các doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp thương mại điện tử và các cá nhân thường xuyên nhập khẩu hàng hóa qua dịch vụ chuyển phát nhanh. Trước đây, Quyết định 78/2010 quy định ngưỡng giá trị hàng hóa được miễn thuế khi nhập khẩu qua chuyển phát nhanh là 1 triệu đồng. Việc bãi bỏ quyết định này có nghĩa là ngưỡng miễn thuế cũ không còn hiệu lực, và các quy định mới về thuế nhập khẩu sẽ được áp dụng theo các văn bản pháp luật hiện hành khác. Đối với các chủ doanh nghiệp vừa và nhỏ, đặc biệt là những người kinh doanh hàng hóa nhập khẩu hoặc có nhu cầu nhận hàng từ nước ngoài, cần lưu ý rằng từ ngày 18/02/2025, mọi lô hàng nhập khẩu qua dịch vụ chuyển phát nhanh sẽ phải tuân thủ các quy định thuế mới nhất theo Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và các văn bản hướng dẫn liên quan. Doanh nghiệp nên chủ động cập nhật các quy định mới về ngưỡng miễn thuế và cách tính thuế để tránh phát sinh chi phí không lường trước được trong quá trình nhập khẩu hàng hóa.
Nghị định 254/2025/NĐ-CP: Quy định về quản lý, thanh toán, quyết toán dự án sử dụng vốn đầu tư công
Nghị định 254/2025/NĐ-CP do Chính phủ ban hành ngày 26/09/2025, quy định chi tiết về quản lý, thanh toán và quyết toán các dự án sử dụng vốn đầu tư công. Văn bản này thiết lập quy trình rõ ràng cho việc giải ngân, thanh toán và quyết toán vốn ngân sách nhà nước đối với các dự án đầu tư công, nhằm đảm bảo tính minh bạch, hiệu quả và trách nhiệm giải trình trong quản lý tài chính công. Đối với các doanh nghiệp SME tham gia cung cấp dịch vụ, thi công xây dựng hoặc cung ứng hàng hóa cho các dự án đầu tư công, nghị định này tác động trực tiếp đến quy trình thanh toán và quyết toán hợp đồng. Doanh nghiệp cần nắm rõ các thủ tục hồ sơ, hạn chót nộp hồ sơ thanh toán, và trách nhiệm trong việc cung cấp chứng từ hợp lệ để được thanh toán đúng hạn. Nghị định cũng quy định rõ về trách nhiệm của các bên tham gia trong quy trình thanh toán và quyết toán, giúp giảm thiểu rủi ro chậm trễ thanh toán. Việc hiểu rõ các quy định này giúp doanh nghiệp SME chuẩn bị hồ sơ chính xác, tuân thủ đúng quy trình, từ đó đảm bảo dòng tiền ổn định khi tham gia các dự án công. Nghị định có hiệu lực ngay từ ngày ban hành, do đó các doanh nghiệp đang thực hiện hợp đồng với các dự án đầu tư công cần rà soát lại quy trình nội bộ để đảm bảo tuân thủ.
Điều kiện miễn thuế TNDN 3 năm cho doanh nghiệp nhỏ và vừa thành lập mới khi người sáng lập từng là chủ doanh nghiệp khác
Theo khoản 3 Điều 7 Nghị định 20/2026/NĐ-CP, doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) đăng ký kinh doanh lần đầu được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) trong 03 năm kể từ khi có thu nhập chịu thuế. Điều kiện cốt lõi là người sáng lập không được đang là thành viên góp vốn hoặc người có số vốn góp cao nhất trong bất kỳ doanh nghiệp đang hoạt động nào tại thời điểm thành lập doanh nghiệp mới. Cơ quan thuế Hà Nội xác nhận: trường hợp người hỏi từng là chủ sở hữu Công ty TNHH MTV từ năm 2023 nhưng đã chuyển nhượng toàn bộ vốn góp cho người khác vào tháng 4/2024 và hiện tại không là thành viên hợp danh hoặc người có vốn góp cao nhất trong bất kỳ doanh nghiệp đang hoạt động nào, thì đủ điều kiện miễn thuế TNDN 3 năm khi thành lập doanh nghiệp nhỏ mới, với điều kiện doanh nghiệp mới đáp ứng đủ tiêu chí DNNVV theo quy định pháp luật hiện hành. Độc giả được hướng dẫn tham khảo thêm văn bản hướng dẫn của Thuế thành phố Hà Nội trên website https://hanoi.gdt.gov.vn hoặc liên hệ trực tiếp cơ quan thuế quản lý để được hỗ trợ cụ thể.
Thanh toán chi phí thuê xe trên 5 triệu đồng qua tài khoản cá nhân của tài xế: Điều kiện khấu trừ VAT đầu vào theo Nghị định 181/2025/NĐ-CP
Theo điểm i khoản 2 Điều 26 Nghị định số 181/2025/NĐ-CP, trường hợp hàng hóa, dịch vụ mua vào phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh được ủy quyền cho cá nhân là người lao động của cơ sở kinh doanh thanh toán không dùng tiền mặt theo quy chế tài chính hoặc quy chế nội bộ, sau đó cơ sở kinh doanh thanh toán lại cho người lao động bằng hình thức không dùng tiền mặt, thì được khấu trừ thuế giá trị gia tăng (VAT) đầu vào. Bộ Tài chính hướng dẫn độc giả nghiên cứu quy định tại điểm i khoản 2 Điều 26 Nghị định 181/2025/NĐ-CP để xác định tính hợp lệ của phương thức thanh toán thông qua tài khoản cá nhân tài xế, với điều kiện việc ủy quyền thanh toán phải phù hợp với quy chế tài chính hoặc quy chế nội bộ của doanh nghiệp và việc hoàn trả cho người lao động cũng phải bằng phương thức không dùng tiền mặt. Đây là hướng dẫn quan trọng cho doanh nghiệp khi phát sinh chi phí tại dự án và cần thanh toán qua nhân viên được ủy quyền thay vì chuyển khoản trực tiếp cho bên cung cấp dịch vụ.
Xử lý số dư tài khoản 161 và 461 khi chuyển từ chế độ kế toán Thông tư 200/2014/TT-BTC sang Thông tư 99/2025/TT-BTC
Từ ngày 01/01/2026, Thông tư số 99/2025/TT-BTC về chế độ kế toán doanh nghiệp có hiệu lực, không còn Tài khoản 161 (Chi sự nghiệp) và Tài khoản 461 (Nguồn kinh phí sự nghiệp). Cục Quản lý giám sát kế toán, kiểm toán (Bộ Tài chính) hướng dẫn: việc chuyển số dư phụ thuộc vào bản chất các khoản tiền nhận từ nhà nước. Có ba trường hợp: (1) nếu là khoản thu hộ, chi hộ nhà nước thì chuyển sang TK 138 - Phải thu khác và TK 338 - Phải trả, phải nộp khác; (2) nếu là khoản hỗ trợ giảm chi phí sản xuất kinh doanh thì hạch toán giảm chi phí có liên quan; (3) nếu là đặt hàng của nhà nước (nhà nước là khách hàng) thì hạch toán vào khoản phải thu hoặc nhận ứng trước từ khách hàng. Do câu hỏi chưa mô tả rõ bản chất các khoản tiền, Cục Quản lý giám sát kế toán, kiểm toán chưa có cơ sở hướng dẫn cụ thể và đề nghị doanh nghiệp rà soát, xác định bản chất từng khoản để chuyển số dư vào tài khoản liên quan cho phù hợp.
Quyết định 1092/QĐ-BTC: Về việc công bố kết quả hệ thống hóa văn bản quy phạm pháp luật thuộc lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ Tài chính kỳ 2019-2023
Quyết định 1092/QĐ-BTC do Bộ Tài chính ban hành ngày 13/05/2024 công bố kết quả hệ thống hóa toàn bộ văn bản quy phạm pháp luật thuộc lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ trong giai đoạn 2019-2023. Đây là văn bản quan trọng giúp các doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp vừa và nhỏ, có cái nhìn tổng quan về toàn bộ các quy định pháp lý liên quan đến thuế, ngân sách, kế toán, kiểm toán, giá, dự trữ quốc gia, và các lĩnh vực khác do Bộ Tài chính quản lý. Việc hệ thống hóa này giúp xác định rõ các văn bản còn hiệu lực, văn bản hết hiệu lực, và văn bản cần sửa đổi bổ sung, từ đó tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp tra cứu và tuân thủ đúng quy định pháp luật hiện hành. Quyết định có hiệu lực ngay từ ngày ký, giúp các chủ doanh nghiệp SME dễ dàng nắm bắt được khung pháp lý cập nhật nhất trong các hoạt động kinh doanh, kê khai thuế, báo cáo tài chính và các nghĩa vụ khác với cơ quan thuế và tài chính. Đối với doanh nghiệp SME, quyết định này có ý nghĩa quan trọng trong việc đảm bảo tuân thủ pháp luật, tránh các rủi ro pháp lý do áp dụng sai văn bản đã hết hiệu lực hoặc bỏ sót các quy định mới. Các chủ doanh nghiệp nên theo dõi danh mục văn bản được công bố kèm theo quyết định này để cập nhật kịp thời các thay đổi trong chính sách tài chính, thuế và kế toán.
Nghị định 51/2026/NĐ-CP: Sửa đổi, bổ sung quy định về bồi hoàn học bổng và chi phí đào tạo
Nghị định 51/2026/NĐ-CP ngày 02/02/2026 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 143/2013/NĐ-CP về bồi hoàn học bổng và chi phí đào tạo đối với người được cử đi học bằng ngân sách nhà nước hoặc theo đề án đặt hàng đào tạo của Thủ tướng Chính phủ. Nghị định bổ sung cơ chế xóa hoặc miễn chi phí bồi hoàn trong các trường hợp: người học đã chết, không đủ sức khỏe, bị điều động/luân chuyển bởi cơ quan có thẩm quyền, hoặc do nguyên nhân khách quan bất khả kháng. Đồng thời quy định quy trình nộp hồ sơ, thẩm quyền xét duyệt và thời hạn xử lý. Nghị định có hiệu lực từ ngày 26/3/2026. Đối với các trường hợp đang trong quá trình xét và chưa có quyết định trước ngày này, sẽ được áp dụng quy định mới về xóa/miễn chi phí bồi hoàn.