Kho kiến thức

Đây là văn bản hợp nhất Luật Xuất bản số 19/2012/QH13, được Văn phòng Quốc hội tổng hợp lại theo các lần sửa đổi bởi Luật số 35/2018/QH14 (sửa đổi 37 luật liên quan đến quy hoạch) và Luật Quy hoạch số 112/2025/QH15 (có hiệu lực từ 01/3/2026). Luật quy định về tổ chức và hoạt động xuất bản, in, phát hành xuất bản phẩm tại Việt Nam, bao gồm điều kiện thành lập nhà xuất bản, tiêu chuẩn tổng giám đốc/tổng biên tập/biên tập viên, cấp giấy phép xuất bản, đăng ký xuất bản, liên kết xuất bản, và các nội dung, hành vi bị nghiêm cấm trong hoạt động xuất bản (như tuyên truyền chống Nhà nước, tiết lộ bí mật nhà nước, xuyên tạc lịch sử). Văn bản này chủ yếu điều chỉnh ngành xuất bản, in ấn và phát hành sách báo, không phải văn bản về thuế, kế toán, hóa đơn điện tử, hải quan hay lao động. Đối tượng áp dụng chính là các nhà xuất bản (là đơn vị sự nghiệp công lập hoặc doanh nghiệp do Nhà nước sở hữu), cơ sở in, cơ sở phát hành xuất bản phẩm và tổ chức, cá nhân nước ngoài hoạt động xuất bản tại Việt Nam - không phải các quy định thuế/kế toán áp dụng chung cho SME. Điều 7 của Luật có đề cập ưu đãi thuế cho hoạt động xuất bản (theo quy định pháp luật thuế hiện hành), nhưng đây chỉ là một điều khoản chính sách chung, không phải nội dung thuế cụ thể. Do phạm vi điều chỉnh là ngành xuất bản/truyền thông chứ không phải thuế - kế toán - hóa đơn - hải quan - lao động - đầu tư, văn bản này nằm ngoài phạm vi cốt lõi của RegHub và được đề xuất không đăng tải công khai.

Đây là văn bản hợp nhất số 1233/VBHN-BNG do Bộ Ngoại giao xác thực ngày 27-02-2026, hợp nhất Nghị định số 06/2005/NĐ-CP (hiệu lực từ 10-02-2005) với Nghị định sửa đổi, bổ sung số 62/2026/NĐ-CP (hiệu lực từ 01-03-2026). Văn bản quy định điều kiện, hồ sơ, thủ tục cấp, sửa đổi, gia hạn và thu hồi Giấy phép lập Văn phòng đại diện của các tổ chức hợp tác, nghiên cứu phi lợi nhuận của nước ngoài tại Việt Nam - tức các đơn vị trực thuộc bộ, ngành hoặc chính quyền địa phương nước ngoài hoạt động không vì lợi nhuận trong các lĩnh vực khoa học, công nghệ, tài nguyên môi trường, y tế, xã hội. Văn bản không áp dụng cho Văn phòng đại diện thương mại hoặc tổ chức văn hóa, giáo dục nước ngoài. Điểm mới đáng chú ý từ Nghị định số 62/2026/NĐ-CP gồm: cho phép nộp hồ sơ trực tuyến qua Cổng Dịch vụ công quốc gia; rút ngắn và làm rõ thời hạn xử lý (01 ngày làm việc kiểm tra tính hợp lệ hồ sơ, tối đa 14 ngày làm việc để cấp hoặc từ chối cấp Giấy phép); và bổ sung hẳn một chương mới (Chương IIIa, Điều 14a-14d) quy định chế độ báo cáo định kỳ hằng năm bắt buộc đối với Văn phòng đại diện, cơ quan chủ quản phía Việt Nam (bộ, ngành, UBND tỉnh/thành phố) và Bộ Ngoại giao, với thời hạn chốt số liệu và gửi báo cáo cụ thể. Về tác động đối với doanh nghiệp: nội dung này chủ yếu liên quan đến các tổ chức hợp tác, nghiên cứu phi lợi nhuận nước ngoài (không phải doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài thông thường) và các cơ quan nhà nước Việt Nam là đối tác của họ, nên ít liên quan trực tiếp đến kế toán, thuế hay hải quan của SME. Nghị định vẫn giữ nguyên các ưu đãi hiện hành: miễn thuế nhập khẩu đối với trang thiết bị, xe ô tô cần thiết cho hoạt động của Văn phòng đại diện, và ưu đãi thuế cho Trưởng Văn phòng đại diện cùng nhân viên nước ngoài. Kế toán, đơn vị tư vấn đang phục vụ các tổ chức hợp tác/nghiên cứu nước ngoài tại Việt Nam nên lưu ý các mốc báo cáo mới.

Theo hướng dẫn của Cục Thuế TP.HCM, doanh nghiệp đã lựa chọn kê khai thuế cho thuê bất động sản theo năm (theo Thông tư 40/2021/TT-BTC) nhưng nay bị yêu cầu chuyển sang kê khai theo kỳ thanh toán theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP cần thực hiện kê khai lại cho các kỳ từ đầu năm 2026. Cục Thuế xác nhận công ty phải bỏ hồ sơ kê khai theo năm và nộp hồ sơ bổ sung/điều chỉnh theo từng kỳ thanh toán (tháng 1, tháng 2, ngày 20/4/2026 là hạn nộp hồ sơ điều chỉnh). Hạn nộp thuế bổ sung chậm nhất là ngày 20/4/2026. Cục Thuế khuyến nghị công ty liên hệ cơ quan thuế quản lý trực tiếp nếu có vướng mắc cụ thể, đồng thời thực hiện đúng quy định của các văn bản pháp luật nêu trên.

Ngày 28/02/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 64/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ 01/3/2026, hướng dẫn chi tiết việc thi hành quyết định tuyên bố phá sản đối với doanh nghiệp và hợp tác xã theo Luật Phục hồi, phá sản số 142/2025/QH15. Nghị định quy định cách cơ quan thi hành án dân sự, Chấp hành viên phối hợp với Quản tài viên và doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản để tổ chức thi hành: từ ra quyết định thi hành, xác minh điều kiện thi hành, nộp tiền thu hồi được vào tài khoản chỉ định, đến định giá và bán tài sản qua đấu giá hoặc bán trực tiếp với một số loại tài sản đặc thù. Đối với doanh nghiệp, hợp tác xã đang trong quá trình phá sản, đây là văn bản then chốt vì nó ấn định thời hạn cụ thể cho từng bước - ví dụ 09 ngày để xác minh điều kiện thi hành, 10 ngày để định giá tài sản, 30 ngày để giao tài sản cho người mua trước khi có thể áp dụng biện pháp cưỡng chế. Nghị định cũng quy định trách nhiệm phối hợp của Kho bạc Nhà nước, ngân hàng, cơ quan thuế, cơ quan đăng ký doanh nghiệp và cơ quan bảo hiểm xã hội trong việc cung cấp thông tin, thực hiện các yêu cầu của cơ quan thi hành án. Chủ nợ, người mua tài sản đấu giá, chủ sở hữu tài sản cho doanh nghiệp phá sản thuê hoặc mượn, và Quản tài viên nên nắm rõ các mốc thời hạn này để bảo vệ quyền lợi trong quá trình thanh lý. Các vụ việc phá sản đang thi hành trước ngày 01/3/2026 vẫn tiếp tục áp dụng quy định cũ (Luật Phá sản 2014 và các văn bản hướng dẫn liên quan) cho đến khi hoàn tất.

Thông tư 06/2026/TT-BTC do Bộ Tài chính ban hành ngày 26/01/2026 và có hiệu lực từ ngày 01/03/2026, sửa đổi và bổ sung các quy định về kiểm tra, giám sát hải quan đối với hàng hóa xuất nhập khẩu liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ. Văn bản này cập nhật Thông tư 13/2015/TT-BTC đã được sửa đổi bởi Thông tư 13/2020/TT-BTC, nhằm hoàn thiện hành lang pháp lý về bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ tại biên giới. Đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME) có hoạt động xuất nhập khẩu, Thông tư này tác động trực tiếp đến quy trình làm thủ tục hải quan, đặc biệt khi hàng hóa có liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ như nhãn hiệu, bằng sáng chế, quyền tác giả. Các doanh nghiệp cần nắm rõ các quy định về việc cơ quan hải quan có quyền tạm dừng làm thủ tục hải quan khi phát hiện dấu hiệu hàng giả hoặc hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, cũng như trách nhiệm cung cấp tài liệu chứng minh tính hợp pháp của hàng hóa. Doanh nghiệp xuất nhập khẩu cần chuẩn bị hồ sơ đầy đủ về nguồn gốc hàng hóa, giấy phép sử dụng thương hiệu (nếu có), và các tài liệu chứng minh quyền sở hữu trí tuệ hợp pháp. Việc tuân thủ đúng quy định sẽ giúp tránh tình trạng hàng hóa bị tạm giữ, gây ảnh hưởng đến tiến độ giao hàng và chi phí kinh doanh. Các doanh nghiệp nên xem xét rà soát lại quy trình nội bộ về quản lý quyền sở hữu trí tuệ trong hoạt động xuất nhập khẩu trước khi Thông tư có hiệu lực.

Thông tư 138/2025/TT-BTC của Bộ Tài chính ban hành ngày 30/12/2025 sửa đổi, bổ sung các quy định về giám sát giao dịch chứng khoán và giám sát tuân thủ trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Văn bản này điều chỉnh hai thông tư trước đó: Thông tư 95/2020/TT-BTC hướng dẫn giám sát giao dịch chứng khoán và Thông tư 06/2022/TT-BTC hướng dẫn công tác giám sát tuân thủ của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đối với các tổ chức như Sở giao dịch chứng khoán Việt Nam, Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam cùng các công ty con của họ. Thông tư có hiệu lực từ ngày 01/03/2026, nhằm hoàn thiện khung pháp lý về giám sát và quản lý thị trường chứng khoán. Các sửa đổi này được thực hiện để phù hợp với sự phát triển của thị trường, tăng cường tính minh bạch và bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư. Đối với doanh nghiệp SME có kế hoạch niêm yết, phát hành chứng khoán hoặc đang giao dịch trên thị trường chứng khoán, việc cập nhật các quy định mới về giám sát giao dịch và tuân thủ là rất quan trọng. Các doanh nghiệp cần lưu ý rằng mặc dù thông tư chủ yếu điều chỉnh hoạt động của các tổ chức trung gian (sở giao dịch, công ty chứng khoán, trung tâm lưu ký), nhưng các thay đổi về quy trình giám sát có thể ảnh hưởng đến yêu cầu báo cáo, công bố thông tin và tuân thủ đối với các công ty niêm yết. Doanh nghiệp nên phối hợp với công ty chứng khoán và cố vấn pháp lý để đảm bảo tuân thủ đầy đủ các quy định mới khi thông tư có hiệu lực.

Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 352/QĐ-TTg ngày 27 tháng 02 năm 2026 phê duyệt Kế hoạch vay, trả nợ công năm 2026. Theo đó, tổng mức vay của Chính phủ tối đa là 969.796 tỷ đồng, trong đó vay bù đắp bội chi ngân sách trung ương tối đa là 583.700 tỷ đồng; vay để trả nợ gốc không quá 376.005 tỷ đồng. Chính phủ dự kiến trả nợ khoảng 534.739 tỷ đồng, gồm trả nợ trực tiếp không quá 493.405 tỷ đồng và trả nợ các dự án cho vay lại khoảng 41.334 tỷ đồng. Hạn mức vay thương mại nước ngoài tự vay, tự trả của doanh nghiệp khoảng 6.124 triệu USD/năm. Quyết định nhấn mạnh mục tiêu duy trì chỉ tiêu an toàn nợ trong giới hạn, tối ưu hóa danh mục nợ và phát triển thị trường trái phiếu Chính phủ trong nước, hướng tới xếp hạng tín nhiệm quốc gia đạt mức đầu tư vào năm 2030.

Bộ Công Thương ban hành Thông tư số 08/2026/TT-BCT ngày 25 tháng 02 năm 2026 để sửa đổi, bổ sung Thông tư số 04/2020/TT-BCT về đấu giá hạn ngạch thuế quan nhập khẩu ô tô đã qua sử dụng theo Hiệp định CPTPP. Thông tư bổ sung yêu cầu về xuất xứ hàng hóa: ô tô nhập khẩu theo hạn ngạch thuế quan CPTPP phải đáp ứng quy tắc xuất xứ trong Hiệp định và phải có chứng từ chứng nhận xuất xứ khi làm thủ tục nhập khẩu. Đồng thời, thủ tục đấu giá hạn ngạch được điều chỉnh theo pháp luật đấu giá tài sản. Thông tư cũng sửa đổi Phụ lục I, thay cụm từ 'Công suất động cơ' thành 'Dung tích động cơ' cho phù hợp về mặt kỹ thuật. Thông tư có hiệu lực ngay từ ngày 25/02/2026 và bãi bỏ Quyết định số 731/QĐ-BCT ngày 04/3/2020.

Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) đã ban hành văn bản hợp nhất số 21/VBHN-NHNN, gộp Thông tư số 14/2018/TT-NHNN với sửa đổi, bổ sung tại Thông tư số 74/2025/TT-NHNN (hiệu lực từ 16/02/2026). Văn bản hướng dẫn các biện pháp điều hành công cụ chính sách tiền tệ để hỗ trợ tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài cho vay phát triển nông nghiệp, nông thôn. Đối tượng áp dụng trực tiếp là tổ chức tín dụng, không phải doanh nghiệp hay hộ kinh doanh. Hai công cụ hỗ trợ chính: (1) tái cấp vốn theo quy định hiện hành; và (2) tỷ lệ dự trữ bắt buộc ưu đãi (thấp hơn mức thông thường) cho tổ chức tín dụng có tỷ trọng dư nợ tín dụng nông nghiệp, nông thôn bình quân từ 70% trở lên (có thể thấp tới 1/20 mức thông thường) hoặc từ 40% đến dưới 70% (thấp tới 1/5). Mức ưu đãi xét theo hai giai đoạn 6 tháng mỗi năm, dựa trên số liệu dư nợ tại các mốc 30/9, 31/12 (giai đoạn 1) hoặc 31/3, 30/6 (giai đoạn 2). Tổ chức tín dụng nộp đề nghị trước 15/01 hoặc 15/7, qua Cổng dịch vụ công quốc gia hoặc văn bản giấy; NHNN phản hồi trước 30/01 hoặc 30/7. So với bản 2018, sửa đổi 2025-2026 chủ yếu cập nhật căn cứ pháp lý và bổ sung cơ chế kiểm tra chéo số liệu: Cục Quản lý, giám sát tổ chức tín dụng, Thanh tra NHNN và NHNN chi nhánh Khu vực cung cấp thông tin thanh tra, giám sát liên quan đến độ chính xác số liệu dư nợ nông nghiệp, nông thôn mà tổ chức tín dụng kê khai, xử lý vi phạm nếu báo cáo sai. Đây là quy định điều hành nội bộ giữa NHNN và hệ thống ngân hàng; tác động tới doanh nghiệp, hộ kinh doanh nông nghiệp, nông thôn là gián tiếp, qua khả năng ngân hàng có thêm vốn giá rẻ để mở rộng cho vay lĩnh vực này.

Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) vừa công bố Văn bản hợp nhất số 09/VBHN-NHNN, gộp Thông tư số 19/2013/TT-NHNN và sáu lần sửa đổi, bổ sung sau đó (gần nhất là Thông tư số 69/2025/TT-NHNN, có hiệu lực từ 15/02/2026) thành một bản quy định thống nhất về việc Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC) mua, bán và xử lý nợ xấu. Đây là văn bản hợp nhất mang tính tra cứu, không tự thân tạo ra quy định pháp lý mới, nhưng giúp doanh nghiệp và tổ chức tín dụng nắm được toàn bộ khung pháp lý hiện hành về hoạt động này ở một nơi thay vì phải đối chiếu 7 văn bản riêng lẻ. Nội dung quy định phạm vi áp dụng gồm VAMC, các tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài bán nợ, khách hàng vay, bên bảo đảm và các bên liên quan khác. Văn bản làm rõ các khái niệm then chốt như «nợ xấu», «cơ cấu lại khoản nợ xấu», «trái phiếu đặc biệt» và «trái phiếu phát hành trực tiếp», đồng thời quy định cụ thể việc quản lý ngoại hối khi mua bán nợ: bên mua nợ dùng tài khoản VND để thanh toán nếu giao dịch bằng đồng Việt Nam, hoặc tài khoản ngoại tệ hợp lệ nếu là người không cư trú mua nợ bằng ngoại tệ. Đối với chủ doanh nghiệp và kế toán, điểm cần lưu ý là: nếu khoản vay của doanh nghiệp bị tổ chức tín dụng bán cho VAMC (một công cụ xử lý nợ xấu phổ biến), quan hệ chủ nợ sẽ chuyển sang VAMC hoặc bên mua lại nợ từ VAMC, và việc cơ cấu lại thời hạn trả nợ, lãi suất sẽ theo các nguyên tắc mà Thông tư này quy định. Doanh nghiệp cũng cần biết VAMC có thể mua nợ xấu bằng trái phiếu đặc biệt (thời hạn gốc cộng gia hạn tối đa không quá 10 năm) theo các điều kiện nợ xấu cụ thể quy định từ Điều 16 trở đi.

Theo hướng dẫn của Cục Thuế TP. Hồ Chí Minh, doanh nghiệp có doanh thu năm 2025 trên 50 tỷ đồng phải chuyển sang kê khai thuế GTGT theo tháng từ năm 2026, thay vì theo quý. Trong trường hợp doanh nghiệp đã nhầm lẫn nộp tờ khai theo quý rồi sau đó điều chỉnh lại bằng cách nộp lại các tờ khai theo tháng 1, 2, 3/2026, doanh nghiệp **không bị phạt hành chính** về chậm nộp hồ sơ khai thuế. Cơ sở pháp lý là Nghị định 373/2025/NĐ-CP (có hiệu lực từ 14/2/2026), điểm c điều 1: người nộp thuế không bị xử phạt vi phạm hành chính về chậm nộp hồ sơ khai thuế đối với các kỳ tính thuế phải nộp lại do thay đổi kỳ tính thuế. Các tờ khai tháng đã nộp lại được xác định là hồ sơ thay thế cho tờ khai quý đã nộp trước đó. Cục Thuế lưu ý doanh nghiệp cần tự đánh giá và đề nghị hướng dẫn cụ thể nếu còn vướng mắc về cách xử lý tiền chậm nộp theo quy định.

Bộ Tài chính vừa công bố Văn bản hợp nhất số 04/VBHN-BTC, gộp Thông tư 98/2020/TT-BTC (hiệu lực từ 01/01/2021) với Thông tư sửa đổi 136/2025/TT-BTC (hiệu lực từ 12/02/2026) thành một bản đầy đủ, giúp doanh nghiệp và nhà đầu tư dễ tra cứu quy định hiện hành về hoạt động và quản lý quỹ đầu tư chứng khoán. Văn bản áp dụng cho quỹ thành viên, quỹ đóng, quỹ mở, quỹ hoán đổi danh mục (ETF), quỹ đầu tư bất động sản, công ty đầu tư chứng khoán đại chúng và riêng lẻ. Đối tượng chịu điều chỉnh trực tiếp là công ty quản lý quỹ, ngân hàng giám sát, ngân hàng lưu ký, Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán, Sở giao dịch chứng khoán, Ban đại diện quỹ và nhà đầu tư của quỹ. Nội dung quy định chi tiết về thành lập, chào bán chứng chỉ quỹ, xác định giá trị tài sản ròng (NAV), phân phối lợi nhuận, chi phí quỹ, hạn mức đầu tư, hợp nhất, sáp nhập và giải thể quỹ. Thông tư 136/2025/TT-BTC bổ sung hai loại quỹ mới là quỹ đầu tư công cụ thị trường tiền tệ và quỹ đầu tư trái phiếu hạ tầng, đồng thời điều chỉnh một số quy định về đại hội nhà đầu tư và hạn chế đầu tư của quỹ thành viên. Đây là văn bản chuyên ngành chứng khoán do Ủy ban Chứng khoán Nhà nước quản lý, không trực tiếp liên quan đến thuế, kế toán hay hóa đơn của doanh nghiệp SME, nhưng có thể quan trọng với công ty quản lý quỹ, ngân hàng lưu ký, ngân hàng giám sát và nhà đầu tư nước ngoài tham gia thị trường quỹ đầu tư tại Việt Nam.