Kho kiến thức

Bộ Tài chính giải đáp câu hỏi về việc làm rõ hồ sơ dự thầu E-HSDT trong gói thầu xây lắp (1 giai đoạn, 1 túi hồ sơ): liệu việc làm rõ có thể thực hiện đồng thời ở tất cả các bước đánh giá hay phải theo hai giai đoạn riêng biệt? Theo khoản 1 Điều 30 Nghị định 214/2025/NĐ-CP, sau khi mở thầu, nhà thầu có trách nhiệm làm rõ hồ sơ theo yêu cầu của chủ đầu tư. Đối với nhân sự chủ chốt và thiết bị thi công chủ yếu, chỉ áp dụng cho nhà thầu xếp hạng thứ nhất sau khi đánh giá tài chính. Theo khoản 2 Điều 29, tổ chuyên gia đánh giá nhân sự và thiết bị trên cơ sở cam kết trong đơn dự thầu (không đánh giá tài liệu đính kèm) ở giai đoạn đầu, và chỉ đánh giá chi tiết kê khai sau khi xếp hạng. Nếu nhà thầu xếp hạng nhất không đáp ứng yêu cầu về nhân sự/thiết bị sau khi được yêu cầu làm rõ và bổ sung, thay thế (tối đa 02 lần cho từng nhân sự/thiết bị), nhà thầu bị loại, bị đánh giá về uy tín theo Điều 20, và bị khóa tài khoản 03 tháng trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia.

Cục Thuế Thành phố Hồ Chí Minh giải đáp câu hỏi của doanh nghiệp về cách xác định thu nhập chịu thuế TNCN khi công ty chi trả tiền vé máy bay và tiền thuê nhà cho người lao động Việt Nam bị điều động đến làm việc tại tỉnh/thành phố khác trong nước. Theo hướng dẫn của cơ quan thuế: tiền vé máy bay do công ty thanh toán trực tiếp cho đại lý theo hóa đơn thực tế khi người lao động điều động đến làm việc tại địa điểm khác trong nước là khoản chi không tính vào thu nhập chịu thuế TNCN, vì đây là chi phí công tác thực tế và không thuộc phạm vi thu nhập của người lao động. Tiền thuê nhà mà công ty chi trả cho người lao động (người lao động tự thanh toán rồi được hoàn lại theo hóa đơn thực tế) được tính vào thu nhập chịu thuế TNCN, nhưng không vượt quá 15% tổng thu nhập chịu thuế (trừ khoản tiền thuê nhà, điện, nước và các dịch vụ kèm theo). Áp dụng vào ví dụ cụ thể: thu nhập lương 65 triệu đồng + tiền thuê nhà 10 triệu đồng (vé máy bay 16,5 triệu đồng không tính vào). Cần tính toán tiền thuê nhà có vượt 15% tổng thu nhập chịu thuế hay không để xác định phần đưa vào thu nhập chịu thuế.

Cơ quan Thuế TP. Hồ Chí Minh hướng dẫn doanh nghiệp nhập khẩu thiết bị y tế được phép ghi tên hàng hóa trên hóa đơn theo tên thông thường của khách hàng, có bổ sung mô tả trong ngoặc, miễn là vẫn xác định đúng bản chất, model và chủng loại hàng hóa. Căn cứ theo Nghị định 123/2020/NĐ-CP và Thông tư 78/2021/TT-BTC, tên hàng hóa trên hóa đơn phải phản ánh đúng thực chất hàng hóa nhưng không nhất thiết phải trùng khớp hoàn toàn với tên trên chứng từ nhập khẩu. Doanh nghiệp có thể ghi tên thông thường hoặc tên trong hồ sơ chào thầu, kèm tên đăng ký lưu hành trong ngoặc. Trường hợp bổ sung tên nước ngoài trên hóa đơn, chữ nước ngoài phải in bên dưới chữ Việt và có cỡ chữ nhỏ hơn. Nếu hàng hóa có nhãn hiệu đã đăng ký sở hữu trí tuệ, tên nhãn hiệu phải được ghi trên hóa đơn theo yêu cầu pháp lý.

Cơ quan Thuế TP. Hồ Chí Minh hướng dẫn cá nhân làm đại lý bán bảo hiểm hưởng hoa hồng không cần phải đăng ký hộ kinh doanh vì hoạt động này được xem là cá nhân kinh doanh theo hợp đồng đại lý. Theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP, nếu doanh thu (hoa hồng) trong năm từ 500 triệu đồng trở xuống thì không phải nộp thuế GTGT và thuế TNCN. Nếu vượt ngưỡng 500 triệu đồng, phải kê khai và nộp thuế kể từ quý phát sinh doanh thu vượt mức. Ngưỡng 500 triệu đồng được tính trên tổng hoa hồng nhận được trong năm. Trường hợp ban đầu dự kiến dưới 500 triệu nhưng thực tế vượt mức này, phải kê khai thuế từ quý vượt ngưỡng, không cần kê khai từ đầu năm.

Cơ quan thuế hướng dẫn hộ kinh doanh thu mua phế liệu bìa carton từ cá nhân không kinh doanh được phép lập bảng kê thu mua hàng hóa của cá nhân không có hóa đơn để làm căn cứ xác định chi phí khi tính thuế, theo quy định của Nghị định 68/2026/NĐ-CP và Thông tư 78/2021/TT-BTC. Hồ sơ chứng từ kèm theo bảng kê phải bao gồm thông tin người bán (tên, địa chỉ, CMND/CCCD), mô tả hàng hóa (loại, số lượng, khối lượng), đơn giá, thành tiền, ngày mua và chứng từ thanh toán. Đối với giao dịch từ 5 triệu đồng trở lên, bắt buộc phải thanh toán không dùng tiền mặt. Các chi phí phục vụ hoạt động kinh doanh của hộ kinh doanh như điện, nước, điện thoại, vận chuyển, thuê tài sản có đầy đủ hóa đơn chứng từ cũng được trừ khi tính thuế thu nhập cá nhân.

Bộ Tài chính hướng dẫn về chính sách thuế GTGT áp dụng cho hộ kinh doanh cá nhân hoạt động trong lĩnh vực dạy học, dạy nghề. Theo Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15 và Nghị định số 181/2025/NĐ-CP, hoạt động dạy học, dạy nghề theo quy định pháp luật về giáo dục và giáo dục nghề nghiệp thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT. Ngoài ra, theo Luật số 149/2025/QH15 sửa đổi Luật Thuế GTGT, hàng hóa, dịch vụ của hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu năm từ 500 triệu đồng trở xuống cũng thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT. Bộ Tài chính đề nghị người hỏi đối chiếu quy định pháp luật và thực tế hoạt động để áp dụng đúng.

Bộ Tài chính hướng dẫn về thuế GTGT áp dụng cho hộ kinh doanh bán hàng trên sàn thương mại điện tử nước ngoài, hàng hóa giao từ Việt Nam ra nước ngoài để tiêu dùng. Theo công văn trả lời, Cục Thuế TP Hà Nội đã chuyển phiếu hỏi đáp đến Bộ Tài chính và hướng dẫn người hỏi liên hệ trực tiếp để được giải đáp cụ thể. Theo thông tin trong hình ảnh chính thức, Cục Thuế TP Hà Nội thông báo đã nhận câu hỏi về việc chuyển hỏi đáp của độc giả Nguyễn Thị Ánh về thuế GTGT, và hướng dẫn liên hệ trực tiếp với cơ quan thuế để được giải đáp về thuế suất 0% GTGT áp dụng cho hàng xuất khẩu.

Bộ Tài chính xác nhận mức thuế suất GTGT 10% là đúng cho dịch vụ gia công sản xuất linh kiện ô tô từ nguyên liệu thép hộp của Công ty TNHH Cơ khí chính xác PT. Căn cứ Điều 1 Nghị định số 174/2025/NĐ-CP, các mặt hàng có mã cấp 6 là 241006 và 241008 thuộc danh mục hàng hoá không được giảm thuế GTGT tại Phụ lục I - do đó không được hưởng mức giảm 8%. Đơn vị đã xuất hóa đơn đúng với mức 10%. Lập luận của khách hàng rằng sản phẩm thuộc nhóm mã ngành 25 và được giảm xuống 8% là không có cơ sở theo quy định hiện hành. Cơ sở kinh doanh áp dụng phương pháp khấu trừ thì thuế suất GTGT 8% chỉ áp dụng cho hàng hoá, dịch vụ quy định tại khoản 1 Điều 1 Nghị định 174 - không bao gồm các mã 241006, 241008.

Bộ Tài chính hướng dẫn về việc mua sắm máy tính, máy in trang bị cho các thôn, buôn phục vụ cải cách hành chính. Theo trả lời chính thức, thôn, buôn không phải là đơn vị hành chính và không thuộc đối tượng áp dụng quy định tiêu chuẩn, định mức sử dụng máy móc, thiết bị theo Quyết định số 15/2025/QĐ-TTg ngày 14/6/2025 của Thủ tướng Chính phủ. Về ngân sách nhà nước, Luật NSNN số 89/2025/QH15 quy định Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định phân cấp nhiệm vụ chi giữa các cấp ngân sách địa phương, bao gồm nhiệm vụ hỗ trợ kinh phí để mua máy móc, thiết bị cho thôn, buôn (nếu có). Bộ Tài chính khuyến nghị người hỏi căn cứ các quy định của pháp luật, báo cáo với cơ quan có chức năng tại địa phương để được hướng dẫn cụ thể.

Bộ Tài chính xác nhận rằng để được bổ nhiệm làm kế toán trưởng hoặc phụ trách kế toán, cá nhân bắt buộc phải có chứng chỉ bồi dưỡng kế toán trưởng VÀ có thời gian công tác thực tế về kế toán theo khoản 4 Điều 53 và khoản 1 Điều 54 Luật Kế toán 2015. Người chỉ có bằng kế toán nhưng chưa từng làm kế toán thực tế và chưa có chứng chỉ bồi dưỡng kế toán trưởng thì chưa đủ điều kiện bổ nhiệm. Về đăng ký giao dịch tại Kho bạc Nhà nước, Bộ Tài chính hướng dẫn thực hiện theo điểm a khoản 1 Điều 7 Thông tư số 157/2025/TT-BTC ngày 31/12/2025. Chữ ký thứ hai trên chứng từ giao dịch phải là chữ ký của kế toán trưởng, phụ trách kế toán hoặc người được ủy quyền ký thay. Cơ quan bổ nhiệm người không đủ tiêu chuẩn làm phụ trách kế toán là vi phạm quy định của Luật Kế toán, và người đó không đủ tư cách pháp lý để đăng ký chữ ký thứ hai tại Kho bạc Nhà nước.

Bộ Tài chính hướng dẫn cách hạch toán kế toán đối với quỹ vì người nghèo tại Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã theo Thông tư số 41/2022/TT-BTC. Có hai cách xử lý tùy theo việc đơn vị có tổ chức kế toán riêng hay không. Nếu đơn vị tổ chức kế toán riêng cho hoạt động quỹ: sử dụng hệ thống tài khoản theo Thông tư 41/2022, cụ thể là Tài khoản 337 (khoản có địa chỉ) và Tài khoản 511 (đóng góp chung không có địa chỉ); không dùng hệ thống tài khoản theo Thông tư 24/2024/TT-BTC. Nếu không có kế toán riêng: hạch toán vào cùng hệ thống sổ kế toán của đơn vị theo Thông tư 24/2024, sử dụng Tài khoản 338, 512 hoặc 711 tùy bản chất nghiệp vụ, đồng thời mở sổ chi tiết theo dõi riêng. Cả hai trường hợp đều phải lập báo cáo thu, chi định kỳ và công khai số liệu theo quy định.

Cơ quan thuế giải đáp về việc tính thuế thu nhập cá nhân khi hai người đồng sở hữu một thửa đất (bà Hảo và bà Thảo) cùng ký hợp đồng tặng cho ba người, gồm con đẻ của bà Hảo (ông Trải), con đẻ của bà Thảo (ông Hiếu), và một người cháu (Hoàng Đình Ái Hữu). Theo quy định, tặng cho giữa cha mẹ và con đẻ được miễn thuế TNCN; tuy nhiên mỗi người nhận chỉ được miễn thuế đối với phần tài sản nhận từ người tặng cho có quan hệ cha/mẹ-con đẻ với mình. Cơ quan thuế xác định: ông Trải được miễn thuế đối với phần nhận từ bà Hảo (mẹ đẻ), nhưng phải nộp thuế đối với phần nhận từ bà Thảo. Tương tự, ông Hiếu được miễn thuế phần nhận từ bà Thảo (mẹ đẻ), nhưng phải nộp thuế phần nhận từ bà Hảo. Người cháu không có quan hệ cha/mẹ-con đẻ với cả hai người tặng nên phải nộp thuế toàn bộ phần nhận. Cáchphân tích này dựa trên nguyên tắc miễn thuế chỉ áp dụng theo mối quan hệ trực tiếp giữa từng cặp bên tặng cho - người nhận, không phải theo toàn bộ giao dịch.